PageSourceSearch

https://pw-portal.de/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system

html pw-portal.de collected 2026-10-01 11:57:31 UTC 89,755 bytes, 2,499 lines download raw bytes

1<!DOCTYPE html>
2<html lang="de-de" dir="ltr" prefix="og: http://ogp.me/ns#">
3    
4  <head>
5<script class="4analytics_rule_1" >
6    var _forA = _forA || {"c":{"ep":"https:\/\/pw-portal.de\/index.php?nolangfilter=1&format=raw&_wblapi=\/foranalytics\/v1\/m","mvd":5,"dbg":false,"scl":0.5},"d":{"ru":1,"i":{"item_scope":"com_content","item_type":"article","item_lang":"de-DE","item_parent":"com_content-category-172","item_id":"com_content-article-43416"},"s":200}};
7    _forA.d['vst'] = Date.now();
8</script>
8
9
10  	<!-- Start TAGZ: -->
11  	<meta name="twitter:card" content="summary_large_image"/>
12	<meta name="twitter:description" content="Neuer Beitrag auf dem PW-Portal!"/>
13	<meta name="twitter:site" content="@pw_portal"/>
14	<meta name="twitter:title" content=" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen"/>
15	<meta property="og:site_name" content="PW-Portal"/>
16	<meta property="og:title" content=" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen"/>
17	<meta property="og:type" content="website"/>
18	<meta property="og:url" content="https%3A%2F%2Fpw-portal.de%2Faussen-und-sicherheitspolitik%2Fstrategische-konkurrenz-im-internationalen-system"/>
19  	<!-- End TAGZ -->
20  		
21        <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1">
22        <link rel="icon" href="/images/pw-portal-astroid/favcon.png" sizes="any">
23                <link rel="apple-touch-icon" href="/images/pw-portal-astroid/favcon.png">
24        <meta charset="utf-8">
25	<meta name="twitter:card" content="summary_large_image">
26	<meta name="twitter:title" content="Portal für Politikwissenschaft –  Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen">
27	<meta name="twitter:image" content="https://pw-portal.de/images/og-generated/66f387096b7662cbf551ab0b1dfae933.png?b6e7c7b5b6fb414dc603c393c0af5f49">
28	<meta name="twitter:image:alt" content="Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen">
29	<meta property="og:image" content="https://pw-portal.de/images/og-generated/66f387096b7662cbf551ab0b1dfae933.png?b6e7c7b5b6fb414dc603c393c0af5f49">
30	<meta property="og:image:alt" content=" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen">
31	<meta property="og:image:height" content="1200">
32	<meta property="og:image:width" content="640">
33	<meta property="og:title" content="Portal für Politikwissenschaft –  Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen">
34	<meta property="og:site_name" content="Portal für Politikwissenschaft">
35	<meta name="description" content=" ">
36	<meta name="generator" content="Joomla! - Open Source Content Management">
37	<title>Portal für Politikwissenschaft –  Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen</title>
38	<link href="https://pw-portal.de/suche?format=opensearch" rel="search" title="OpenSearch Portal für Politikwissenschaft" type="application/opensearchdescription+xml">
39	<link href="/images/pw-portal-astroid/favcon.png" rel="icon" sizes="any">
40	<link href="/images/pw-portal-astroid/favcon.png#2" rel="apple-touch-icon">
41<link href="/media/vendor/awesomplete/css/awesomplete.css?1.1.7" rel="stylesheet">
42	<link href="/media/vendor/joomla-custom-elements/css/joomla-alert.min.css?0.4.1" rel="stylesheet">
43	<link href="/media/system/css/joomla-fontawesome.min.css?5.0.46" rel="preload" as="style" onload="this.onload=null;this.rel='stylesheet'">
44	<link href="/templates/yootheme/css/theme.119.css?1790703649" rel="stylesheet">
45	<link href="/templates/yootheme/css/theme.update.css?5.0.46" rel="stylesheet">
46	<link href="/media/plg_system_jcepro/site/css/content.min.css?86aa0286b6232c4a5b58f892ce080277" rel="stylesheet">
47	<link href="/media/plg_system_jcemediabox/css/jcemediabox.min.css?eb6775d1512159161e78f11c8b83a3a1" rel="stylesheet">
48<script src="/plugins/system/fs_grid/modules/element/grid/assets/js/grid.min.js?5.0.46" defer></script>
48
49	
49<script src="/media/vendor/jquery/js/jquery.min.js?3.7.1"></script>
49
50	
50<script src="/media/vendor/jquery/js/jquery-noconflict.min.js?3.7.1"></script>
50
51	
51<script src="/media/vendor/awesomplete/js/awesomplete.min.js?1.1.7" defer></script>
51
52	
52<script type="application/json" class="joomla-script-options new">{"joomla.jtext":{"JLIB_JS_AJAX_ERROR_OTHER":"Beim Abrufen von JSON-Daten wurde ein HTTP-Statuscode %s zurückgegeben.","JLIB_JS_AJAX_ERROR_PARSE":"Ein Parsing-Fehler trat bei der Verarbeitung der folgenden JSON-Daten auf:<br><code style='color:inherit;white-space:pre-wrap;padding:0;margin:0;border:0;background:inherit;'>%s<\/code>","ERROR":"Fehler","MESSAGE":"Nachricht","NOTICE":"Hinweis","WARNING":"Warnung","SUCCESS":"Erfolg","JCLOSE":"Schließen","JOK":"OK","JOPEN":"Öffnen"},"finder-search":{"url":"\/component\/finder\/?task=suggestions.suggest&amp;format=json&amp;tmpl=component&amp;Itemid=435"},"system.paths":{"root":"","rootFull":"https:\/\/pw-portal.de\/","base":"","baseFull":"https:\/\/pw-portal.de\/"},"csrf.token":"e66e95803dcc32f86b5e3816967bd485"}</script>
52
53	
53<script src="/media/system/js/core.min.js?a3d8f8"></script>
53
54	
54<script src="/media/com_finder/js/finder.min.js?755761" type="module"></script>
54
55	
55<script src="/media/system/js/messages.min.js?9a4811" type="module"></script>
55
56	
56<script src="/templates/yootheme/vendor/assets/uikit/dist/js/uikit.min.js?5.0.46"></script>
56
57	
57<script src="/templates/yootheme/vendor/assets/uikit/dist/js/uikit-icons.min.js?5.0.46"></script>
57
58	
58<script src="/templates/yootheme/assets/site/js/theme.js?5.0.46"></script>
58
59	
59<script src="/templates/yootheme_pw/js/custom.js?5.0.46"></script>
59
60	
60<script src="/media/plg_system_jcemediabox/js/jcemediabox.min.js?eb6775d1512159161e78f11c8b83a3a1"></script>
60
61	
61<script type="application/ld+json">{"@context":"https://schema.org","@graph":[{"@type":"Organization","@id":"https://pw-portal.de/#/schema/Organization/base","name":"Portal für Politikwissenschaft","url":"https://pw-portal.de/"},{"@type":"WebSite","@id":"https://pw-portal.de/#/schema/WebSite/base","url":"https://pw-portal.de/","name":"Portal für Politikwissenschaft","publisher":{"@id":"https://pw-portal.de/#/schema/Organization/base"},"potentialAction":{"@type":"SearchAction","target":"https://pw-portal.de/suche?q={search_term_string}","query-input":"required name=search_term_string"}},{"@type":"WebPage","@id":"https://pw-portal.de/#/schema/WebPage/base","url":"https://pw-portal.de/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system","name":"Portal für Politikwissenschaft –  Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen","description":" ","isPartOf":{"@id":"https://pw-portal.de/#/schema/WebSite/base"},"about":{"@id":"https://pw-portal.de/#/schema/Organization/base"},"inLanguage":"de-DE"},{"@type":"Article","@id":"https://pw-portal.de/#/schema/com_content/article/43416","name":" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen","headline":" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen","inLanguage":"de-DE","isPartOf":{"@id":"https://pw-portal.de/#/schema/WebPage/base"}}]}</script>
61
62	
62<script>window.yootheme ||= {}; yootheme.theme = {"i18n":{"close":{"label":"Schlie\u00dfen"},"totop":{"label":"Zur\u00fcck nach oben"},"marker":{"label":"\u00d6ffnen"},"navbarToggleIcon":{"label":"Men\u00fc \u00f6ffnen"},"paginationPrevious":{"label":"Vorherige Seite"},"paginationNext":{"label":"N\u00e4chste Seite"},"searchIcon":{"toggle":"Suche \u00f6ffnen","submit":"Suche ausf\u00fchren"},"slider":{"next":"N\u00e4chste Folie","previous":"Vorherige Folie","slideX":"Folie %s","slideLabel":"%s von %s"},"slideshow":{"next":"N\u00e4chste Folie","previous":"Vorherige Folie","slideX":"Folie %s","slideLabel":"%s von %s"},"lightboxPanel":{"next":"N\u00e4chste Folie","previous":"Vorherige Folie","slideLabel":"%s von %s","close":"Schlie\u00dfen"}}};</script>
62
63	
63<script>jQuery(document).ready(function(){WfMediabox.init({"base":"\/","theme":"standard","width":"","height":"","lightbox":0,"shadowbox":0,"icons":1,"overlay":1,"overlay_opacity":0.8000000000000000444089209850062616169452667236328125,"overlay_color":"#000000","transition_speed":500,"close":2,"labels":{"close":"Schlie\u00dfen","next":"N\u00e4chstes","previous":"Vorheriges","cancel":"Abbrechen","numbers":"{{numbers}}","numbers_count":"{{current}} von {{total}}","download":"Download"},"swipe":true,"expand_on_click":true,"display_mode":"fit"});});</script>
63
64	
64<script data-preview="diff">UIkit.icon.add({"myicons-footer--x":"<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" id=\"Layer_2\" viewBox=\"0 0 40 40\"> <g> <path fill=\"none\" stroke-width=\"0\" d=\"M0 0h40v40H0z\"\/> <path id=\"bogen\" d=\"m14.98 9.36-.14.14c-4.52 4.57-4.72 11.79-.39 16.07 4.33 4.28 11.45 3.99 16.07-.48l.14-.14 4.33 4.28-.14.14c-7.07 7.12-18.24 7.51-24.98.82-6.74-6.69-6.45-17.9.58-25.03l.14-.14 4.38 4.33Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"x\" d=\"m23.83 16.62-.53-.77-4.33-6.11h1.83l3.51 4.96.53.77 4.48 6.45h-1.83l-3.66-5.29Zm1.64-1.87 5.05-5.92h-1.2l-4.38 5.1-3.51-5.1h-4.04l5.29 7.75-5.29 6.16h1.2l4.67-5.39 3.71 5.39h4.04l-5.53-7.99Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <\/g><\/svg>","myicons-footer--insta":"<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" viewBox=\"0 0 40 40\"> <g> <path d=\"m14.91 9.39-.17.17c-4.5 4.59-4.63 11.77-.3 16.06 4.33 4.25 11.47 3.95 16.06-.55l.17-.17L35 29.15s-.08.13-.17.17c-7.01 7.14-18.18 7.56-24.94.89-6.71-6.63-6.5-17.84.51-24.98l.17-.17 4.33 4.33Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path stroke-width=\"0\" d=\"M26.97 8.84h-7.26c-2.46 0-4.46 2-4.46 4.46v7.26c0 2.46 2 4.46 4.46 4.46h7.26c2.46 0 4.46-2 4.46-4.46V13.3c0-2.46-2-4.46-4.46-4.46m3.02 11.72a3.03 3.03 0 0 1-3.02 3.02h-7.26a3.03 3.03 0 0 1-3.02-3.02V13.3a3.03 3.03 0 0 1 3.02-3.02h7.26a3.03 3.03 0 0 1 3.02 3.02v7.26Z\" fill=\"#fff\"\/> <path stroke-width=\"0\" d=\"M23.32 12.74c-2.29 0-4.16 1.87-4.16 4.16s1.87 4.16 4.16 4.16 4.16-1.87 4.16-4.16c.04-2.29-1.83-4.16-4.16-4.16m0 6.93c-1.53 0-2.76-1.23-2.76-2.72s1.23-2.76 2.76-2.76 2.76 1.23 2.76 2.76-1.23 2.72-2.76 2.72M27.69 11.51c-.3 0-.55.13-.76.3-.21.21-.3.47-.3.76s.13.55.3.76c.21.21.47.3.76.3s.55-.13.76-.3c.21-.21.3-.47.3-.76s-.13-.55-.3-.76c-.21-.17-.51-.3-.76-.3\" fill=\"#fff\"\/> <\/g><\/svg>","myicons-footer--fb":"<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" viewBox=\"0 0 40 40\"> <g> <path fill=\"#fff\" d=\"m14.98 9.36-.14.14c-4.52 4.57-4.72 11.79-.39 16.07 4.33 4.28 11.45 3.99 16.07-.48l.14-.14 4.33 4.28-.14.14c-7.07 7.12-18.24 7.51-24.98.82-6.74-6.69-6.45-17.9.58-25.03l.14-.14 4.38 4.33Z\"\/> <path fill=\"#fff\" d=\"M23.26 30.19V19.17h3.71l.58-4.28h-4.24v-2.74c0-1.25.34-2.07 2.12-2.07h2.21V6.23c-.39-.05-1.73-.14-3.32-.14-3.27 0-5.53 2.02-5.53 5.68v3.18h-3.66v4.28h3.71v11.02h4.43v-.05Z\"\/> <\/g><\/svg>","myicons-footer--bluesky":"<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" id=\"Layer_2\" viewBox=\"0 0 40 40\"> <g> <path d=\"M0 0h40v40H0z\" style=\"stroke-width:0;fill:none\"\/> <path id=\"bogen\" d=\"m14.91 9.39-.17.17c-4.5 4.59-4.63 11.77-.3 16.06 4.33 4.25 11.47 3.95 16.06-.55l.17-.17L35 29.15s-.08.13-.17.17c-7.01 7.14-18.18 7.56-24.94.89-6.71-6.63-6.5-17.84.51-24.98l.17-.17 4.33 4.33Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"B\" d=\"M13.46 20.01v-4.55h2.29c.72 0 1.27.59 1.27 1.27 0 .34-.13.64-.34.85.34.21.59.64.59 1.06 0 .72-.59 1.27-1.27 1.27h-2.55v.08Zm2.25-2.59c.38 0 .64-.3.64-.64s-.3-.64-.64-.64h-1.66v1.32h1.66v-.04Zm-1.61.63v1.32h1.91c.38 0 .64-.3.64-.64s-.3-.68-.68-.68H14.1Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"l\" d=\"M17.8 15.21h.64v4.76h-.64z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"u\" d=\"M19.11 16.82h.64v1.87c0 .42.34.76.76.76.38 0 .76-.34.76-.72v-1.91h.64v3.19h-.64v-.38c-.21.25-.55.47-.93.47-.68 0-1.19-.55-1.19-1.19v-2.08h-.04Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"e\" d=\"M25.27 19.41c-.3.38-.76.64-1.27.64-.85 0-1.49-.72-1.49-1.66s.68-1.66 1.49-1.66 1.49.72 1.49 1.66v.25h-2.34c.08.42.42.76.85.76.3 0 .55-.13.76-.34l.51.34Zm-2.08-1.27h1.66c-.08-.42-.42-.76-.81-.76-.42 0-.76.34-.85.76\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"s\" d=\"M25.95 17.71c0-.64.55-.98 1.23-.98s1.23.3 1.23.98h-.64c0-.25-.21-.38-.55-.38s-.64.13-.64.38.3.25.64.34c.76.13 1.36.38 1.36 1.02 0 .68-.59 1.02-1.36 1.02s-1.36-.34-1.36-1.02h.64c0 .25.34.42.72.42s.72-.17.72-.42c0-.21-.34-.3-.72-.38-.72-.17-1.27-.34-1.27-.98\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"k\" d=\"m29.94 18.65-.38.38v.98h-.63v-4.8h.63v2.89l1.28-1.32h.89l-1.32 1.36 1.32 1.82h-.81l-.98-1.31z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"y\" d=\"M33.68 20.35c-.38.98-1.27.98-1.27.98v-.64s.47 0 .64-.47l.08-.21-1.19-3.19h.68l.85 2.29.85-2.29H35l-1.32 3.53Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <\/g><\/svg>"})</script>
64
65
66    </head>
67    <body class="topic1">
68
69        <div class="uk-hidden-visually uk-notification uk-notification-top-left uk-width-auto">
70            <div class="uk-notification-message">
71                <a href="#tm-main">Skip to main content</a>
72            </div>
73        </div>
74
75        
76        
77        <div class="tm-page">
78
79                        
80
81
82<header class="tm-header-mobile uk-hidden@l">
83
84
85    
86        <div class="uk-navbar-container">
87
88            <div class="uk-container uk-container-expand">
89                <nav class="uk-navbar" uk-navbar="{&quot;align&quot;:&quot;center&quot;,&quot;container&quot;:&quot;.tm-header-mobile&quot;,&quot;boundary&quot;:&quot;.tm-header-mobile .uk-navbar-container&quot;}">
90
91                                        <div class="uk-navbar-left ">
92
93                                                    <a href="https://pw-portal.de/" aria-label="Zurück zur Startseite" class="uk-logo uk-navbar-item">
94    <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/bd/logo-bd01a9eb.webp 200w, /media/yootheme/cache/25/logo-25dc41a7.webp 378w" sizes="(min-width: 200px) 200px"><img src="/media/yootheme/cache/cf/logo-cfb7ecf5.png" width="200" height="58" alt></picture></a>
95                        
96                        
97                        
98                    </div>
99                    
100                    
101                                        <div class="uk-navbar-right">
102
103                                                    
104                        
105                                                    <a uk-toggle href="#tm-dialog-mobile" class="uk-navbar-toggle" aria-controls="tm-dialog-mobile">
106
107        
108        <div uk-navbar-toggle-icon></div>
109
110        
111    </a>
112                        
113                    </div>
114                    
115                </nav>
116            </div>
117
118        </div>
119
120    
121
122
123
124        <div id="tm-dialog-mobile" uk-offcanvas="container: true; overlay: true" mode="slide" flip>
125        <div class="uk-offcanvas-bar uk-flex uk-flex-column" aria-label="Menü">
126
127                        <button class="uk-offcanvas-close uk-close-large" type="button" uk-close uk-toggle="cls: uk-close-large; mode: media; media: @s"></button>
128            
129                        <div class="uk-margin-auto-bottom">
130                
131<div class="uk-grid uk-child-width-1-1" uk-grid>    <div>
132<div class="uk-panel" id="module-menu-dialog-mobile">
133
134    
135    
136<ul class="uk-nav uk-nav-default uk-nav-accordion" uk-nav="targets: &gt; .js-accordion">
137    
138	<li class="item-1010 uk-active js-accordion uk-open uk-parent"><a href>Außen- und Sicherheitspolitik <span uk-nav-parent-icon></span></a>
139	<ul class="uk-nav-sub">
140
141		<li class="item-1232"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick" class="as">Alle Beiträge im Überblick</a></li>
142		<li class="item-1051 uk-active"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system">Strategische Konkurrenz im internationalen System</a></li>
143		<li class="item-1052"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/konflikte-und-krisen-weltweit">Konflikte und Krisen weltweit</a></li>
144		<li class="item-1053"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/radikalisierung-und-terrorismus">Radikalisierung und Terrorismus</a></li>
145		<li class="item-1054"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/internationale-ordnung-und-institutionen">Internationale Ordnung und Institutionen</a></li></ul></li>
146	<li class="item-1011 js-accordion uk-parent"><a href>Demokratie und Frieden <span uk-nav-parent-icon></span></a>
147	<ul class="uk-nav-sub">
148
149		<li class="item-1233"><a href="/demokratie-und-frieden/ueberblick" class="df">Alle Beiträge im Überblick</a></li>
150		<li class="item-1055"><a href="/demokratie-und-frieden/autokratien-und-autokratisierung-politischer-systeme">Autokratien und Autokratisierung politischer Systeme</a></li>
151		<li class="item-1056"><a href="/demokratie-und-frieden/demokratie-durch-frieden-frieden-durch-demokratie">Demokratie durch Frieden – Frieden durch Demokratie?</a></li>
152		<li class="item-1057"><a href="/demokratie-und-frieden/die-versprechen-der-liberalen-demokratie">Die Versprechen der liberalen Demokratie</a></li>
153		<li class="item-1058"><a href="/demokratie-und-frieden/wandel-gesellschaft-klima-wirtschaft-politische-herausforderung">Der Wandel von Gesellschaft, Klima und Wirtschaft als politische Herausforderung </a></li></ul></li>
154	<li class="item-1012 js-accordion uk-parent"><a href>Repräsentation und Parlamentarismus <span uk-nav-parent-icon></span></a>
155	<ul class="uk-nav-sub">
156
157		<li class="item-1234"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/ueberblick">Alle Beiträge im Überblick</a></li>
158		<li class="item-1059"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/parlamente-und-parteiendemokratie-unter-druck">Parlamente und Parteiendemokratie - unter Druck? </a></li>
159		<li class="item-1060"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/politische-kultur-und-kommunikation">Politische Kultur und Kommunikation </a></li>
160		<li class="item-1061"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/wahlen-und-andere-formen-politischer-partizipation">Wahlen und andere Formen politischer Partizipation </a></li>
161		<li class="item-1062"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/effizienz-und-leistungsfaehigkeit-demokratischer-institutionen">Effizienz und Leistungsfähigkeit demokratischer Institutionen</a></li></ul></li>
162	<li class="item-1080"><a href="/das-fach-politikwissenschaft">Das Fach Politikwissenschaft</a></li>
163	<li class="item-750 js-accordion uk-parent"><a href>Über das pw-portal <span uk-nav-parent-icon></span></a>
164	<ul class="uk-nav-sub">
165
166		<li class="item-1235"><a href="/pw-portal/was-wir-machen">Was wir machen</a></li>
167		<li class="item-1230"><a href="/pw-portal/wer-wir-sind">Wer wir sind</a></li>
168		<li class="item-1229"><a href="/pw-portal/autor-innen">Autor*innen</a></li>
169		<li class="item-1317"><a href="/pw-portal/news-aus-dem-pw-portal">News aus dem pw-portal</a></li></ul></li></ul>
170
171</div>
172</div>    <div>
173<div class="uk-panel" id="module-tm-4">
174
175    
176    
177
178<!--    -->	<form id="search-tm-4" action="/suche" method="get" role="search" class="uk-search js-finder-searchform uk-search-default uk-width-1-1"><span uk-search-icon uk-icon="myicons-pwicon--suchen" class="uk-position-z-index pw-search-icon"></span><input name="q" class="js-finder-search-query uk-search-input" placeholder="Suche" required aria-label="Suche" type="search"></form>
179
180
181
182
183
184
185</div>
186</div></div>
187            </div>
188            
189            
190        </div>
191    </div>
192    
193    
194    
195
196</header>
197
198
199
200
201<header class="tm-header uk-visible@l">
202
203
204
205        <div uk-sticky media="@l" cls-active="uk-navbar-sticky" sel-target=".uk-navbar-container">
206    
207        <div class="uk-navbar-container">
208
209            <div class="uk-container uk-container-expand">
210                <nav class="uk-navbar" uk-navbar="{&quot;align&quot;:&quot;center&quot;,&quot;container&quot;:&quot;.tm-header &gt; [uk-sticky]&quot;,&quot;boundary&quot;:&quot;.tm-header .uk-navbar-container&quot;}">
211
212                                        <div class="uk-navbar-left ">
213
214                                                    <a href="https://pw-portal.de/" aria-label="Zurück zur Startseite" class="uk-logo uk-navbar-item">
215    <img src="/images/Logos/PW_Logo_RZ.svg" width="230" height="81" alt></a>
216                        
217                        
218                        
219                    </div>
220                    
221                    
222                                        <div class="uk-navbar-right">
223
224                                                    
225<ul class="uk-navbar-nav">
226    
227	<li class="item-1010 uk-active uk-parent"><a role="button" class="as">Außen- und Sicherheitspolitik</a>
228	<div class="uk-drop uk-navbar-dropdown" mode="hover" pos="bottom-center" style="width: 600px;"><div><ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
229
230		<li class="item-1232"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick" class="as">Alle Beiträge im Überblick</a></li>
231		<li class="item-1051 uk-active"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system">Strategische Konkurrenz im internationalen System</a></li>
232		<li class="item-1052"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/konflikte-und-krisen-weltweit">Konflikte und Krisen weltweit</a></li>
233		<li class="item-1053"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/radikalisierung-und-terrorismus">Radikalisierung und Terrorismus</a></li>
234		<li class="item-1054"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/internationale-ordnung-und-institutionen">Internationale Ordnung und Institutionen</a></li></ul></div></div></li>
235	<li class="item-1011 uk-parent"><a role="button" class="df">Demokratie und Frieden</a>
236	<div class="uk-drop uk-navbar-dropdown" mode="hover" pos="bottom-center" style="width: 600px;"><div><ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
237
238		<li class="item-1233"><a href="/demokratie-und-frieden/ueberblick" class="df">Alle Beiträge im Überblick</a></li>
239		<li class="item-1055"><a href="/demokratie-und-frieden/autokratien-und-autokratisierung-politischer-systeme">Autokratien und Autokratisierung politischer Systeme</a></li>
240		<li class="item-1056"><a href="/demokratie-und-frieden/demokratie-durch-frieden-frieden-durch-demokratie">Demokratie durch Frieden – Frieden durch Demokratie?</a></li>
241		<li class="item-1057"><a href="/demokratie-und-frieden/die-versprechen-der-liberalen-demokratie">Die Versprechen der liberalen Demokratie</a></li>
242		<li class="item-1058"><a href="/demokratie-und-frieden/wandel-gesellschaft-klima-wirtschaft-politische-herausforderung">Der Wandel von Gesellschaft, Klima und Wirtschaft als politische Herausforderung </a></li></ul></div></div></li>
243	<li class="item-1012 uk-parent"><a role="button">Repräsentation und Parlamentarismus</a>
244	<div class="uk-drop uk-navbar-dropdown" mode="hover" pos="bottom-center" style="width: 600px;"><div><ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
245
246		<li class="item-1234"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/ueberblick">Alle Beiträge im Überblick</a></li>
247		<li class="item-1059"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/parlamente-und-parteiendemokratie-unter-druck">Parlamente und Parteiendemokratie - unter Druck? </a></li>
248		<li class="item-1060"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/politische-kultur-und-kommunikation">Politische Kultur und Kommunikation </a></li>
249		<li class="item-1061"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/wahlen-und-andere-formen-politischer-partizipation">Wahlen und andere Formen politischer Partizipation </a></li>
250		<li class="item-1062"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/effizienz-und-leistungsfaehigkeit-demokratischer-institutionen">Effizienz und Leistungsfähigkeit demokratischer Institutionen</a></li></ul></div></div></li>
251	<li class="item-1080"><a href="/das-fach-politikwissenschaft">Das Fach Politikwissenschaft</a></li>
252	<li class="item-750 uk-parent"><a role="button">Über das pw-portal</a>
253	<div class="uk-drop uk-navbar-dropdown" mode="hover" pos="bottom-center"><div><ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
254
255		<li class="item-1235"><a href="/pw-portal/was-wir-machen">Was wir machen</a></li>
256		<li class="item-1230"><a href="/pw-portal/wer-wir-sind">Wer wir sind</a></li>
257		<li class="item-1229"><a href="/pw-portal/autor-innen">Autor*innen</a></li>
258		<li class="item-1317"><a href="/pw-portal/news-aus-dem-pw-portal">News aus dem pw-portal</a></li></ul></div></div></li></ul>
259
260
261<!--    -->	<form id="search-tm-3" action="/suche" method="get" role="search" class="uk-search js-finder-searchform uk-search-default"><span uk-search-icon uk-icon="myicons-pwicon--suchen" class="uk-position-z-index pw-search-icon"></span><input name="q" class="js-finder-search-query uk-search-input" placeholder="Suche" required aria-label="Suche" type="search"></form>
262
263
264
265
266
267
268                        
269                                                    
270                        
271                    </div>
272                    
273                </nav>
274            </div>
275
276        </div>
277
278        </div>
279    
280
281
282
283
284
285
286
287</header>
288
289            
290            
291
292            <main id="tm-main" >
293
294                
295                <div id="system-message-container" aria-live="polite"></div>
296
297                <!-- Builder #page --><style class="uk-margin-remove-adjacent">#as .uk-tile-default{margin-top: -70px;}</style>
298<div id="as" class="topic1-section uk-section-primary uk-preserve-color">
299        <div class="uk-background-norepeat uk-background-width-1-1 uk-background-center-center uk-section uk-padding-remove-top uk-section-large-bottom" style="background-color: #7215BD;" data-sources="[{&quot;type&quot;:&quot;image\/webp&quot;,&quot;srcset&quot;:&quot;\/media\/yootheme\/cache\/7b\/1.1_Strag_Konkurrenz_AdobeStock_247818160-7b4f9c09.webp 768w, \/media\/yootheme\/cache\/5d\/1.1_Strag_Konkurrenz_AdobeStock_247818160-5d219c9e.webp 1024w, \/media\/yootheme\/cache\/2e\/1.1_Strag_Konkurrenz_AdobeStock_247818160-2ed42063.webp 1197w&quot;,&quot;sizes&quot;:&quot;(min-width: 1197px) 1197px&quot;}]" data-src="/images/headers/1.1_Strag_Konkurrenz_AdobeStock_247818160.jpg" uk-img>    
300        
301        
302        
303            
304                                <div class="uk-container">                
305                    
306<div class="uk-grid-margin uk-grid tm-grid-expand" uk-grid>
307    
308        
309<div class="uk-width-3-5@m">
310    
311        
312            
313            
314            
315                
316                    
317<div class="uk-card uk-card-primary uk-card-small uk-card-body uk-margin-remove-first-child bg-topic1">
318    
319        
320            
321                
322            
323            
324                                                
325                
326                    
327
328                <div class="el-meta uk-text-meta uk-margin-top">Außen- und Sicherheitspolitik</div>        
329                <h3 class="el-title uk-card-title uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">Strategische Konkurrenz im<br>internationalen System </h3>        
330        
331    
332        
333        
334        
335        
336        
337
338                
339                
340            
341        
342    
343</div>
344                
345            
346        
347    
348</div>
349<div class="uk-width-2-5@m">
350    
351        
352            
353            
354            
355                
356                    
357                
358            
359        
360    
361</div>
362    
363</div>
364                                </div>                
365            
366        
367        </div>
368    
369</div>
370<div id="as" class="topic1-section bg-topic1 uk-section-primary uk-preserve-color uk-section uk-padding-remove-top uk-section-small-bottom">
371    
372        
373        
374        
375            
376                                <div class="uk-container">                
377                    
378<div class="uk-grid-margin uk-grid tm-grid-expand" uk-grid>
379    
380        
381<div class="uk-grid-item-match uk-width-3-5@m decoborder-topic1">
382        <div class="uk-tile-default uk-tile  uk-tile-xsmall uk-flex uk-flex-middle">    
383        
384            
385            
386                        <div class="uk-panel uk-width-1-1">            
387                
388                    <div class="uk-panel uk-margin"><p>Konkurrenzverhältnisse zwischen Nationalstaaten prägen die internationalen Beziehungen, die internationale Ordnung und Fragen von Krieg und Frieden. In diesem Themenbereich sollen diese vielschichtigen und komplexen Konkurrenzbeziehungen insbesondere aus der Perspektive der Strategic Studies in den Blick genommen werden.</p></div>
389<div class="uk-accordion-default uk-position-relative" uk-accordion="collapsible: true;" style="top: -40px;">
390        
391<div class="el-item">
392    <a class="el-title uk-accordion-title" href>... <span uk-accordion-icon></span></a>
393
394    <div class="uk-accordion-content">
395    
396                <div class="el-content uk-panel"><p>Die internationale Ordnung schien nach Beendigung des Ost-West-Konflikts durch die Abwesenheit strategischer Konkurrenz gekennzeichnet zu sein. Nach dem Zusammenbruch der Sowjetunion waren die USA unangefochten die einzig verbliebende Weltmacht. Kein anderer Staat konnte - während dieses mehr als zwei Jahrzehnte andauernden „unipolaren Moments“ - die Vereinigten Staaten auch nur ansatzweise politisch, ökonomisch, kulturell oder gar militärisch herausfordern.</p>
397<p>Doch diese Zeit scheint endgültig vorbei zu sein. Der Aufstieg neuer Mächte sortiert die internationale Ordnung derzeit neu und verschiebt die globalen Kräfteverhältnisse. Insbesondere die Rivalität zwischen den USA und China kann inzwischen als das zentrale Leitparadigma der internationalen Beziehungen gelten. China fordert den US-amerikanischen Führungsanspruch heraus, sodass sich beide Staaten in einem Konkurrenzkampf um die globale Vormachtstellung befinden, der verschiedene Dimensionen aufweist und die (sicherheits-)politischen, technologischen, militärischen und wirtschaftlichen Dynamiken in der Welt schon heute prägt. Dies zeigt sich beispielsweise in der massiven Politisierung der Handelsbeziehungen beider Staaten: Handelsbilanzen, Zollpolitik, Lieferketten und technologische Überlegenheit bei der Produktion sensibler Güter werden von beiden Seiten „geopolitisch“ gedacht und eng mit weltordnungspolitischen Fragen verbunden. Auch militärisch fordert die VR China die USA zunehmend heraus, indem sie die Lücke zu den Potentialen der USA durch massive Aufrüstungsprogramme verkleinert und im Zuge der Ein-China-Politik mit der Eroberung Taiwans droht. In Bezug auf die militärische Dimension wird teilweise vor der Gefahr des Zuschnappens der „Thukydides-Falle“ gewarnt, die eine Konstellation beschreibt, in der eine aufsteigende Macht den etablierten Hegemon herausfordert, was historisch häufig in einer militärischen Eskalation gemündet habe. Folgenreich ist die sich zuspitzende Staatenkonkurrenz auch für multilaterale Institutionen wie die Welthandelsorganisation, deren Legitimation und Funktionsfähigkeit zunehmend erodieren. Dies liegt auch daran, dass sich die USA unterdessen von einer liberalen internationalen Ordnung, die sie als Hegemon maßgeblich gestaltet haben, offen abwenden.</p>
398<p>Besonders deutlich wird der Bruch mit dieser regelbasierten Ordnung, deren Geltung von mächtigen Staaten bei Bedarf allerdings immer schon recht selektiv gehandhabt wurde, am Beispiel Ru
398sslands, das offen expansionistische Ansprüche hegt und durch seinen Angriffskrieg gegen die Ukraine die europäische Sicherheitsarchitektur radikal infrage stellt. Das Land sieht sich – insbesondere unterfüttert durch sein Nuklearwaffenarsenal – als Großmacht an und beansprucht eine exklusive Einflusssphäre über große Teile des postsowjetischen Raums. Dabei wird Russland zunehmend von China, Iran und Nordkorea unterstützt (politisch, ökonomisch und militärisch), deren gemeinsames Ziel es ist, die internationale Dominanz der USA zurückzudrängen.</p>
399<p>Neben diesen globalen Konkurrenzverhältnissen existieren auch in unterschiedlichen Weltregionen strategische Konkurrenzverhältnisse zwischen Staaten, die nach regionaler Dominanz oder gar Hegemonie streben. Besonders brisant und komplex stellt sich die Lage im Nahen Osten dar, wo der Iran mit seinen schiitischen Verbündeten in einem geopolitischen, ideologischen und sicherheitspolitischen Konflikt mit Saudi-Arabien und dessen Verbündeten steht und dabei sowohl um die Vormachtstellung am Persischen Golf als auch um die Führungsrolle in der islamischen Welt ringt. Ein zentrales Narrativ in der iranischen Politik ist zudem die Forderung nach einer Vernichtung Israels, das sich zuletzt den Golfmonarchien Saudi-Arabien, Vereinigte Arabische Emirate und Bahrain angenähert hatte und dank seiner militärischen Dominanz und diversen erfolgreichen Militäroperationen in Nachbarländern selbst Anspruch auf den Status als regionaler Hegemon erheben kann. Dabei konnte Israel den Einfluss des Iran und seiner Proxies jüngst stark zurückdrängen.</p>
400<p>Darüber hinaus möchten sich aufstrebende Mächte wie Indien und Brasilien auf globaler Ebne nicht mit einer neuen uni- oder bipolaren Ordnung zufriedengeben und erheben den Anspruch, die internationale Ordnung mitzuprägen und mitzugestalten. Dies gilt auch für die Europäische Union, die unter dem Stichwort der „strategischen Autonomie“ bereits seit Jahren diskutiert, wie die außenpolitische Kohärenz und Handlungsfähigkeit der EU gestärkt werden können. Wie komplex, multidimensional und politikfeldabhängig die Konkurrenzbeziehungen dieser Blöcke untereinander sein können, lässt sich an der Formulierung verdeutlichen, mit der die EU ihr Verhältnis gegenüber China definiert. Demnach sei die Volksrepublik „Partner, Wettbewerber und systemischer Rivale“ in einem. Während sich die Partnerschaft beispielsweise auf Fragen der Klimapolitik und des Handels bezieht, befinde man sich auch in einem Wettlauf um Märkte und Ressourcen. Gleichzeitig würden Chinas Weltordnungsambitionen und Versuche, sein autoritäres Modell im globalen Maßstab zu verbreiten, das Land aus Sicht der EU zu einem systemischen Rivalen machen. </p>
401<p>All diese Entwicklungen werden in der Forschung der Internationalen Beziehungen, aber auch der ursprünglich aus dem angelsächsischen Bereich stammenden Strategic Studies aufgegriffen, die die unterschiedlichen Dimensionen von strategischer Konkurrenz zwischen Staaten untersuchen. Als „strategisch“ werden dabei nach Joachim Krause jene politischen Prozesse verstanden, bei denen durch direkten oder indirekten Einsatz von Macht (nicht immer, aber auch durch den Einsatz militärischer Mittel) wesentliche politische Weichenstellungen erfolgen. In diesem Themenfeld erscheinen daher Beiträge, die sich mit der Beschreibung, der Analyse und der Prognose von strategischen Konkurrenzbeziehungen befassen: Welche Rolle spielen Parameter wie Wirtschaftskraft, technologische Innovation, strategische Abhängigkeiten oder Wandel in den Konkurrenzbeziehungen? Dabei wird auch die militärstrategische Dimension sowie die Konfrontation in den Domänen des Cyber- und des Informationskriegs betrachtet. Somit werden auch Themen wie Abschreckung, strategische Kultur, Verteidigung und Interventionsfähigkeit wieder relevant.</p></div>                
402    
403    </div>
404</div>    
405</div>
406                
407                        </div>            
408        
409        </div>    
410</div>
411<div class="uk-grid-item-match uk-flex-middle uk-width-2-5@m uk-visible@m">
412    
413        
414            
415            
416                        <div class="uk-panel uk-width-1-1">            
417                
418                    
419<div class="uk-panel bg-topic1 hide-active-menu uk-visible@m">
420    
421    
422<ul class="uk-nav uk-nav-default">
423    
424	<li class="item-1232"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick" class="as">Alle Beiträge im Überblick</a></li>
425	<li class="item-1051 uk-active"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system">Strategische Konkurrenz im internationalen System</a></li>
426	<li class="item-1052"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/konflikte-und-krisen-weltweit">Konflikte und Krisen weltweit</a></li>
427	<li class="item-1053"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/radikalisierung-und-terrorismus">Radikalisierung und Terrorismus</a></li>
428	<li class="item-1054"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/internationale-ordnung-und-institutionen">Internationale Ordnung und Institutionen</a></li></ul>
429
430</div>
431                
432                        </div>            
433        
434    
435</div>
436    
437</div>
438                                </div>                
439            
440        
441    
442</div>
443<div class="uk-section-default uk-section">
444    
445        
446        
447        
448            
449                                <div class="uk-container">                
450                    
451<div class="uk-grid-margin uk-grid tm-grid-expand">
452    
453        
454<div class="uk-width-3-5@m">
455    
456        
457            
458            
459            
460                
461                    
462<div class="fs-grid uk-margin">
463    
464
465            <div id="js-bd6c2" class="uk-grid-match uk-child-width-1-1 fs-load-more-container" uk-grid uk-grid-checked="uk-tile-default,uk-tile-muted">                            <div class="fs-grid-item-1-container fs-load-more-item fs-mw">            
466<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
467
468
469
470
471<a class="el-item fs-grid-item-1 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/uncle-sam-wants-critical-minerals-die-neue-us-rohstoffpolitik-unter-trump-ii-strategisches-vorbild-fuer-deutschland">
472    <object>
473
474    
475            
476
477
478
479
480
481
482
483
484
485
486
487
488
489
490
491
492
493
494
495    
496            
497            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
498<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
499    
500        
501<div class="uk-width-2-5@m">
502    
503        
504            
505            
506            
507                
508                    
509<div class="uk-margin">
510        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/ce/Seltene-Erden-ce1f7de7.webp 300w, /media/yootheme/cache/a4/Seltene-Erden-a4dc3da1.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/e1/Seltene-Erden-e1961433.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="361"></picture>    
511    
512</div>
513                
514            
515        
516    
517</div>
518<div class="uk-width-3-5@m">
519    
520        
521            
522            
523            
524                
525                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Analyse / 10.08.2026</div>
526<h3 class="uk-margin-remove-top">
527    
528        
529                    Uncle Sam wants Critical Minerals: Die neue US-Rohstoffpolitik unter Trump II – Strategisches Vorbild für Deutschland?        
530        
531    
532</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Mit der zweiten Amtszeit von Präsident Donald Trump steigen die USA wieder groß ins Bergbau- und Rohstoffgeschäft ein. Das Ziel: Die Reduzierung ihrer gefährlich hohen Abhängigkeit von China bei krit…</div>
533                
534            
535        
536    
537</div>
538    
539</div></div>            </div>
540            
541
542
543
544
545
546
547
548    
549    
550
551    </object>
552</a>
553
554
555
556
557</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-2-container fs-load-more-item fs-mw">            
558<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
559
560
561
562
563<a class="el-item fs-grid-item-2 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/das-gespenst-der-geopolitik">
564    <object>
565
566    
567            
568
569
570
571
572
573
574
575
576
577
578
579
580
581
582
583
584
585
586
587    
588            
589            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
590<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
591    
592        
593<div class="uk-width-2-5@m">
594    
595        
596            
597            
598            
599                
600                    
601<div class="uk-margin">
602        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/24/Schlichte-Leonard-2466e9fb.webp 300w, /media/yootheme/cache/af/Schlichte-Leonard-af4be655.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/28/Schlichte-Leonard-28c9edf5.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="234"></picture>    
603    
604</div>
605                
606            
607        
608    
609</div>
610<div class="uk-width-3-5@m">
611    
612        
613            
614            
615            
616                
617                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Doppelrezension / 05.08.2026</div>
618<h3 class="uk-margin-remove-top">
619    
620        
621                    Das Gespenst der Geopolitik        
622        
623    
624</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Das geopolitische Denken feiert Renaissance. Doch steckt hinter dem Begriff mehr als bloß zynische Machtstaatspolitik, die ins intellektuelle und politische Elend führt? Oder ist Geopolitik im Gegent…</div>
625                
626            
627        
628    
629</div>
630    
631</div></div>            </div>
632            
633
634
635
636
637
638
639
640    
641    
642
643    </object>
644</a>
645
646
647
648
649</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-3-container fs-load-more-item fs-mw">            
650<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
651
652
653
654
655<a class="el-item fs-grid-item-3 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/europas-seestreitkraefte-als-aussen-und-sicherheitspolitische-instrumente-zwischen-1990-und-heute">
656    <object>
657
658    
659            
660
661
662
663
664
665
666
667
668
669
670
671
672
673
674
675
676
677
678
679    
680            
681            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
682<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
683    
684        
685<div class="uk-width-2-5@m">
686    
687        
688            
689            
690            
691                
692                    
693<div class="uk-margin">
694        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/93/navel-2.0-9313e15a.webp 300w, /media/yootheme/cache/f2/navel-2.0-f2e11592.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/32/navel-2.0-32296a94.png" alt loading="lazy" width="300" height="210"></picture>    
695    
696</div>
697                
698            
699        
700    
701</div>
702<div class="uk-width-3-5@m">
703    
704        
705            
706            
707            
708                
709                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Sammelrezension / 23.07.2026</div>
710<h3 class="uk-margin-remove-top">
711    
712        
713                    Europas Seestreitkräfte als außen- und sicherheitspolitische Instrumente zwischen 1990 und heute        
714        
715    
716</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Sebastian Bruns</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie haben sich Europas Seestreitkräfte seit dem Ende des Kalten Krieges gewandelt und welche Rolle spielt dabei die Deutsche Marine? In dieser Sammelrezension bespricht Sebastian Bruns zwei 2024 ersc…</div>
717                
718            
719        
720    
721</div>
722    
723</div></div>            </div>
724            
725
726
727
728
729
730
731
732    
733    
734
735    </object>
736</a>
737
738
739
740
741</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-4-container fs-load-more-item fs-mw">            
742<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
743
744
745
746
747<a class="el-item fs-grid-item-4 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/moritz-rudolph-einheit-und-zerfall-internationale-politik-in-der-aelteren-kritischen-theorie">
748    <object>
749
750    
751            
752
753
754
755
756
757
758
759
760
761
762
763
764
765
766
767
768
769
770
771    
772            
773            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
774<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
775    
776        
777<div class="uk-width-2-5@m">
778    
779        
780            
781            
782            
783                
784                    
785<div class="uk-margin">
786        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/79/Einheit-und-Zerfall-79cba242.webp 300w, /media/yootheme/cache/1b/Einheit-und-Zerfall-1bce6742.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/07/Einheit-und-Zerfall-076b237a.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="400"></picture>    
787    
788</div>
789                
790            
791        
792    
793</div>
794<div class="uk-width-3-5@m">
795    
796        
797            
798            
799            
800                
801                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 08.05.2026</div>
802<h3 class="uk-margin-remove-top">
803    
804        
805                    Moritz Rudolph: Einheit und Zerfall. Internationale Politik in der älteren Kritischen Theorie        
806        
807    
808</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Günther Auth</div><div class="uk-panel uk-margin">Moritz Rudolph rekonstruiert die „Dialektik von Einheit und Zerfall“ als das zentrale Motiv der älteren Kritischen Theorie im Nachdenken über internationale Politik. Er empfiehlt neueren Kritischen T…</div>
809                
810            
811        
812    
813</div>
814    
815</div></div>            </div>
816            
817
818
819
820
821
822
823
824    
825    
826
827    </object>
828</a>
829
830
831
832
833</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-5-container fs-load-more-item fs-mw">            
834<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
835
836
837
838
839<a class="el-item fs-grid-item-5 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/jana-puglierin-wer-verteidigt
839-europa-die-neuen-kriegsgefahren-und-was-wir-tun-muessen-um-uns-zu-schuetzen">
840    <object>
841
842    
843            
844
845
846
847
848
849
850
851
852
853
854
855
856
857
858
859
860
861
862
863    
864            
865            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
866<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
867    
868        
869<div class="uk-width-2-5@m">
870    
871        
872            
873            
874            
875                
876                    
877<div class="uk-margin">
878        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/5d/Wer-verteidigt-Europa-2.jpg-5d1653a0.webp 300w, /media/yootheme/cache/ae/Wer-verteidigt-Europa-2.jpg-aeb649dd.webp 456w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/66/Wer-verteidigt-Europa-2.jpg-666724af.png" alt loading="lazy" width="300" height="420"></picture>    
879    
880</div>
881                
882            
883        
884    
885</div>
886<div class="uk-width-3-5@m">
887    
888        
889            
890            
891            
892                
893                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 02.04.2026</div>
894<h3 class="uk-margin-remove-top">
895    
896        
897                    Jana Puglierin: Wer verteidigt Europa? Die neuen Kriegsgefahren und was wir tun müssen, um uns zu schützen        
898        
899    
900</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie steht es um die Verteidigungsfähigkeit Europas in Zeiten geopolitischer Umbrüche? Jana Puglierin, Leiterin des Berliner Büros des European Council on Foreign Relations, zeigt, wie sehr Europa zwi…</div>
901                
902            
903        
904    
905</div>
906    
907</div></div>            </div>
908            
909
910
911
912
913
914
915
916    
917    
918
919    </object>
920</a>
921
922
923
924
925</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-6-container fs-load-more-item fs-mw">            
926<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
927
928
929
930
931<a class="el-item fs-grid-item-6 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/katja-gloger-georg-mascolo-das-versagen-eine-investigative-geschichte-der-deutschen-russlandpolitik">
932    <object>
933
934    
935            
936
937
938
939
940
941
942
943
944
945
946
947
948
949
950
951
952
953
954
955    
956            
957            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
958<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
959    
960        
961<div class="uk-width-2-5@m">
962    
963        
964            
965            
966            
967                
968                    
969<div class="uk-margin">
970        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/46/Das-Versagen-465b7b8e.webp 300w, /media/yootheme/cache/47/Das-Versagen-472345a0.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/65/Das-Versagen-651d6fe4.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="476"></picture>    
971    
972</div>
973                
974            
975        
976    
977</div>
978<div class="uk-width-3-5@m">
979    
980        
981            
982            
983            
984                
985                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 18.03.2026</div>
986<h3 class="uk-margin-remove-top">
987    
988        
989                    Katja Gloger, Georg Mascolo: Das Versagen. Eine investigative Geschichte der deutschen Russlandpolitik        
990        
991    
992</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie konnte die deutsche Russlandpolitik über Jahrzehnte scheitern? Katja Gloger und Georg Mascolo zeigen in ihrem Buch, dass ein Zusammenspiel aus Faktenignoranz, geduldigem Geschehenlassen und selbs…</div>
993                
994            
995        
996    
997</div>
998    
999</div></div>            </div>
1000            
1001
1002
1003
1004
1005
1006
1007
1008    
1009    
1010
1011    </object>
1012</a>
1013
1014
1015
1016
1017</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-7-container fs-load-more-item fs-mw">            
1018<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1019
1020
1021
1022
1023<a class="el-item fs-grid-item-7 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/mia-bennett-klaus-dod
1023ds-unfrozen-the-fight-for-the-future-of-the-arctic">
1024    <object>
1025
1026    
1027            
1028
1029
1030
1031
1032
1033
1034
1035
1036
1037
1038
1039
1040
1041
1042
1043
1044
1045
1046
1047    
1048            
1049            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1050<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1051    
1052        
1053<div class="uk-width-2-5@m">
1054    
1055        
1056            
1057            
1058            
1059                
1060                    
1061<div class="uk-margin">
1062        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/b7/Unfrozen-b71747ca.webp 300w, /media/yootheme/cache/36/Unfrozen-3680ff40.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/e0/Unfrozen-e0bebedd.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="464"></picture>    
1063    
1064</div>
1065                
1066            
1067        
1068    
1069</div>
1070<div class="uk-width-3-5@m">
1071    
1072        
1073            
1074            
1075            
1076                
1077                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 24.02.2026</div>
1078<h3 class="uk-margin-remove-top">
1079    
1080        
1081                    Mia Bennett, Klaus Dodds: Unfrozen. The Fight for the Future of the Arctic        
1082        
1083    
1084</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Tobias Etzold</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie wirken sich Klimawandel, ökonomische Entwicklung und geopolitische Spannungen auf die Arktis und deren Zukunft aus? Die damit verbundenen Entwicklungspfade und Bedrohungen untersuchen Mia Bennett…</div>
1085                
1086            
1087        
1088    
1089</div>
1090    
1091</div></div>            </div>
1092            
1093
1094
1095
1096
1097
1098
1099
1100    
1101    
1102
1103    </object>
1104</a>
1105
1106
1107
1108
1109</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-8-container fs-load-more-item fs-mw">            
1110<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1111
1112
1113
1114
1115<a class="el-item fs-grid-item-8 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/herfried-muenkler-macht-im-umbruch-deutschlands-rolle-in-europa-und-die-herausforderungen-des-21-jahrhunderts">
1116    <object>
1117
1118    
1119            
1120
1121
1122
1123
1124
1125
1126
1127
1128
1129
1130
1131
1132
1133
1134
1135
1136
1137
1138
1139    
1140            
1141            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1142<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1143    
1144        
1145<div class="uk-width-2-5@m">
1146    
1147        
1148            
1149            
1150            
1151                
1152                    
1153<div class="uk-margin">
1154        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/3c/macht-im-umbruch-3cbc2536.webp 260w" sizes="(min-width: 260px) 260px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/macht-im-umbruch.png" alt loading="lazy" width="300" height="462"></picture>    
1155    
1156</div>
1157                
1158            
1159        
1160    
1161</div>
1162<div class="uk-width-3-5@m">
1163    
1164        
1165            
1166            
1167            
1168                
1169                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 08.08.2025</div>
1170<h3 class="uk-margin-remove-top">
1171    
1172        
1173                    Herfried Münkler: Macht im Umbruch. Deutschlands Rolle in Europa und die Herausforderungen des 21. Jahrhunderts        
1174        
1175    
1176</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie sollte Deutschland mit den geopolitischen Krisen der Gegenwart umgehen – abwartend oder strategisch? Herfried Münkler fordert ein Ende von „außenpolitischem Wunschdenken“ zugunsten realpolitische…</div>
1177                
1178            
1179        
1180    
1181</div>
1182    
1183</div></div>            </div>
1184            
1185
1186
1187
1188
1189
1190
1191
1192    
1193    
1194
1195    </object>
1196</a>
1197
1198
1199
1200
1201</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-9-container fs-load-more-item fs-mw">            
1202<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1203
1204
1205
1206
1207<a class="el-item fs-grid-item-9 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/soeren-urbansky-martin-wagner-china-und-russland-kurze-geschichte-einer-langen-beziehung">
1208    <object>
1209
1210    
1211            
1212
1213
1214
1215
1216
1217
1218
1219
1220
1221
1222
1223
1224
1225
1226
1227
1228
1229
1230
1231    
1232            
1233            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1234<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1235    
1236        
1237<div class="uk-width-2-5@m">
1238    
1239        
1240            
1241            
1242            
1243                
1244                    
1245<div class="uk-margin">
1246        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/44/china-und-russland_9783518431887_cover-443bfe6d.webp 252w" sizes="(min-width: 252px) 252px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/china-und-russland_9783518431887_cover.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="476"></picture>    
1247    
1248</div>
1249                
1250            
1251        
1252    
1253</div>
1254<div class="uk-width-3-5@m">
1255    
1256        
1257            
1258            
1259            
1260                
1261                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 15.07.2025</div>
1262<h3 class="uk-margin-remove-top">
1263    
1264        
1265                    Sören Urbansky, Martin Wagner: China und Russland. Kurze Geschichte einer langen Beziehung        
1266        
1267    
1268</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie stabil ist die Partnerschaft zwischen China und Russland wirklich? Sören Urbansky und Martin Wagner zeichnen die spannungsgeladene Geschichte der beiden Großmächte nach – von frühen Missverständn…</div>
1269                
1270            
1271        
1272    
1273</div>
1274    
1275</div></div>            </div>
1276            
1277
1278
1279
1280
1281
1282
1283
1284    
1285    
1286
1287    </object>
1288</a>
1289
1290
1291
1292
1293</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-10-container fs-load-more-item fs-mw">            
1294<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1295
1296
1297
1298
1299<a class="el-item fs-grid-item-10 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/andreas-roedder-der-verlorene-frieden-vom-fall-der-mauer-zum-neuen-ost-west-konflikt">
1300    <object>
1301
1302    
1303            
1304
1305
1306
1307
1308
1309
1310
1311
1312
1313
1314
1315
1316
1317
1318
1319
1320
1321
1322
1323    
1324            
1325            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1326<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1327    
1328        
1329<div class="uk-width-2-5@m">
1330    
1331        
1332            
1333            
1334            
1335                
1336                    
1337<div class="uk-margin">
1338        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/72/der-verlorene-frieden-72bb9fba.webp 259w" sizes="(min-width: 259px) 259px"><img class="el-image" src="/images/Fotos-Beitraege/der-verlorene-frieden.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="463"></picture>    
1339    
1340</div>
1341                
1342            
1343        
1344    
1345</div>
1346<div class="uk-width-3-5@m">
1347    
1348        
1349            
1350            
1351            
1352                
1353                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 06.06.2025</div>
1354<h3 class="uk-margin-remove-top">
1355    
1356        
1357                    Andreas Rödder: Der verlorene Frieden. Vom Fall der Mauer zum neuen Ost-West-Konflikt        
1358        
1359    
1360</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie konnte die Hoffnung auf eine friedliche Weltordnung nach 1990 in einen neuen Ost-West-Konflikt münden? Andreas Rödder geht dieser Frage mit interdisziplinärem Blick nach und zeichnet – aus westli…</div>
1361                
1362            
1363        
1364    
1365</div>
1366    
1367</div></div>            </div>
1368            
1369
1370
1371
1372
1373
1374
1375
1376    
1377    
1378
1379    </object>
1380</a>
1381
1382
1383
1384
1385</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-11-container fs-load-more-item fs-mw">            
1386<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1387
1388
1389
1390
1391<a class="el-item fs-grid-item-11 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/nicolo-fasola-reinterpreting-russias-strategic-culture-the-russian-way-of-war">
1392    <object>
1393
1394    
1395            
1396
1397
1398
1399
1400
1401
1402
1403
1404
1405
1406
1407
1408
1409
1410
1411
1412
1413
1414
1415    
1416            
1417            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1418<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1419    
1420        
1421<div class="uk-width-2-5@m">
1422    
1423        
1424            
1425            
1426            
1427                
1428                    
1429<div class="uk-margin">
1430        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/97/russias-strategic-culture-97f2f6cd.webp 265w" sizes="(min-width: 265px) 265px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/russias-strategic-culture.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="453"></picture>    
1431    
1432</div>
1433                
1434            
1435        
1436    
1437</div>
1438<div class="uk-width-3-5@m">
1439    
1440        
1441            
1442            
1443            
1444                
1445                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 28.05.2025</div>
1446<h3 class="uk-margin-remove-top">
1447    
1448        
1449                    Nicolò Fasola: Reinterpreting Russia’s Strategic Culture – The Russian Way of War        
1450        
1451    
1452</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Norbert Eitelhuber</div><div class="uk-panel uk-margin">Nicolò Fasola analysiert Primärquellen auf das Vorhandensein strategischer Überzeugungen russischer Eliten im Sicherheitsbereich und wendet die Erkenntnisse auf russische Militäroperationen in Georgi…</div>
1453                
1454            
1455        
1456    
1457</div>
1458    
1459</div></div>            </div>
1460            
1461
1462
1463
1464
1465
1466
1467
1468    
1469    
1470
1471    </object>
1472</a>
1473
1474
1475
1476
1477</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-12-container fs-load-more-item fs-mw">            
1478<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1479
1480
1481
1482
1483<a class="el-item fs-grid-item-12 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/lon-strauss-und-njord-wegge-hrsg-defending-natos-northern-flank-power-projection-and-military-operations">
1484    <object>
1485
1486    
1487            
1488
1489
1490
1491
1492
1493
1494
1495
1496
1497
1498
1499
1500
1501
1502
1503
1504
1505
1506
1507    
1508            
1509            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1510<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1511    
1512        
1513<div class="uk-width-2-5@m">
1514    
1515        
1516            
1517            
1518            
1519                
1520                    
1521<div class="uk-margin">
1522        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/37/defending-natos-nothern-flank-3782137d.webp 261w" sizes="(min-width: 261px) 261px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/defending-natos-nothern-flank.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="460"></picture>    
1523    
1524</div>
1525                
1526            
1527        
1528    
1529</div>
1530<div class="uk-width-3-5@m">
1531    
1532        
1533            
1534            
1535            
1536                
1537                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 20.05.2025</div>
1538<h3 class="uk-margin-remove-top">
1539    
1540        
1541                    Lon Strauss und Njord Wegge (Hrsg.): Defending NATO’s Northern Flank. Power Projection and Military Operations        
1542        
1543    
1544</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Minna Ålander</div><div class="uk-panel uk-margin">Die Beiträge dieses Sammelbands beleuchten das sicherheitspolitische Klima im hohen Norden sowie militärische Strategien, Fähigkeiten, Doktrinen und operative Konzepte, die die Arbeit der NATO im Nor…</div>
1545                
1546            
1547        
1548    
1549</div>
1550    
1551</div></div>            </div>
1552            
1553
1554
1555
1556
1557
1558
1559
1560    
1561    
1562
1563    </object>
1564</a>
1565
1566
1567
1568
1569</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-13-container fs-load-more-item fs-mw">            
1570<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1571
1572
1573
1574
1575<a class="el-item fs-grid-item-13 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/christian-bueger-timothy-edmunds-understanding-maritime-security">
1576    <object>
1577
1578    
1579            
1580
1581
1582
1583
1584
1585
1586
1587
1588
1589
1590
1591
1592
1593
1594
1595
1596
1597
1598
1599    
1600            
1601            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1602<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1603    
1604        
1605<div class="uk-width-2-5@m">
1606    
1607        
1608            
1609            
1610            
1611                
1612                    
1613<div class="uk-margin">
1614        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/cb/understanding-maritime-security-cb14b31d.webp 296w" sizes="(min-width: 296px) 296px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/understanding-maritime-security.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="461"></picture>    
1615    
1616</div>
1617                
1618            
1619        
1620    
1621</div>
1622<div class="uk-width-3-5@m">
1623    
1624        
1625            
1626            
1627            
1628                
1629                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 02.05.2025</div>
1630<h3 class="uk-margin-remove-top">
1631    
1632        
1633                    Christian Bueger, Timothy Edmunds: Understanding Maritime Security        
1634        
1635    
1636</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Sebastian Bruns</div><div class="uk-panel uk-margin">Christian Bueger und Timothy Edmunds führen in die maritime Sicherheit ein und erklären, wie zwischenstaatliche Konflikte, Terrorismus oder Piraterie, Schmuggel und illegale Fischerei das Feld bestim…</div>
1637                
1638            
1639        
1640    
1641</div>
1642    
1643</div></div>            </div>
1644            
1645
1646
1647
1648
1649
1650
1651
1652    
1653    
1654
1655    </object>
1656</a>
1657
1658
1659
1660
1661</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-14-container fs-load-more-item fs-mw">            
1662<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1663
1664
1665
1666
1667<a class="el-item fs-grid-item-14 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/martin-schulze-wessel-der-fluch-des-imperiums-die-ukraine-polen-und-der-irrweg-in-der-russischen-geschichte">
1668    <object>
1669
1670    
1671            
1672
1673
1674
1675
1676
1677
1678
1679
1680
1681
1682
1683
1684
1685
1686
1687
1688
1689
1690
1691    
1692            
1693            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1694<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1695    
1696        
1697<div class="uk-width-2-5@m">
1698    
1699        
1700            
1701            
1702            
1703                
1704                    
1705<div class="uk-margin">
1706        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/12/fluch-des-imperiums-1261f91a.webp 257w" sizes="(min-width: 257px) 257px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/fluch-des-imperiums.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="467"></picture>    
1707    
1708</div>
1709                
1710            
1711        
1712    
1713</div>
1714<div class="uk-width-3-5@m">
1715    
1716        
1717            
1718            
1719            
1720                
1721                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 29.04.2025</div>
1722<h3 class="uk-margin-remove-top">
1723    
1724        
1725                    Martin Schulze Wessel: Der Fluch des Imperiums. Die Ukraine, Polen und der Irrweg in der russischen Geschichte        
1726        
1727    
1728</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Arno Mohr</div><div class="uk-panel uk-margin">Martin Schulze Wessel unternimmt eine tour d’horizon durch die russische Geschichte seit Peter I. und macht dabei in der sich zunehmend entwickelnden Verbindung von Großmachtspolitik und russischen N…</div>
1729                
1730            
1731        
1732    
1733</div>
1734    
1735</div></div>            </div>
1736            
1737
1738
1739
1740
1741
1742
1743
1744    
1745    
1746
1747    </object>
1748</a>
1749
1750
1751
1752
1753</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-15-container fs-load-more-item fs-mw">            
1754<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1755
1756
1757
1758
1759<a class="el-item fs-grid-item-15 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/henry-farrell-abraham-newman-underground-empire-how-america-weaponized-the-world-economy">
1760    <object>
1761
1762    
1763            
1764
1765
1766
1767
1768
1769
1770
1771
1772
1773
1774
1775
1776
1777
1778
1779
1780
1781
1782
1783    
1784            
1785            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1786<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1787    
1788        
1789<div class="uk-width-2-5@m">
1790    
1791        
1792            
1793            
1794            
1795                
1796                    
1797<div class="uk-margin">
1798        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/04/underground-empire-04ad93fb.webp 260w" sizes="(min-width: 260px) 260px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/underground-empire.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="462"></picture>    
1799    
1800</div>
1801                
1802            
1803        
1804    
1805</div>
1806<div class="uk-width-3-5@m">
1807    
1808        
1809            
1810            
1811            
1812                
1813                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 10.04.2025</div>
1814<h3 class="uk-margin-remove-top">
1815    
1816        
1817                    Henry Farrell/Abraham Newman: Underground Empire. How America Weaponized the World Economy        
1818        
1819    
1820</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Henry Farrell und Abraham Newman zeigen anhand verschiedener Beispiele und Konfliktfälle detailliert auf, wie die USA mit ihrer Telekommunikations-, Internet- und Satelliteninfrastruktur die globale…</div>
1821                
1822            
1823        
1824    
1825</div>
1826    
1827</div></div>            </div>
1828            
1829
1830
1831
1832
1833
1834
1835
1836    
1837    
1838
1839    </object>
1840</a>
1841
1842
1843
1844
1845</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-16-container fs-load-more-item fs-mw">            
1846<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1847
1848
1849
1850
1851<a class="el-item fs-grid-item-16 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/bastian-matteo-scianna-sonderzug-nach-moskau-geschichte-der-deutschen-russlandpolitik-seit-1990">
1852    <object>
1853
1854    
1855            
1856
1857
1858
1859
1860
1861
1862
1863
1864
1865
1866
1867
1868
1869
1870
1871
1872
1873
1874
1875    
1876            
1877            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1878<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1879    
1880        
1881<div class="uk-width-2-5@m">
1882    
1883        
1884            
1885            
1886            
1887                
1888                    
1889<div class="uk-margin">
1890        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/3c/sonderzug-nach-moskau-3ca7fe2f.webp 300w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/sonderzug-nach-moskau.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="462"></picture>    
1891    
1892</div>
1893                
1894            
1895        
1896    
1897</div>
1898<div class="uk-width-3-5@m">
1899    
1900        
1901            
1902            
1903            
1904                
1905                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 25.03.2025</div>
1906<h3 class="uk-margin-remove-top">
1907    
1908        
1909                    Bastian Matteo Scianna: Sonderzug nach Moskau. Geschichte der deutschen Russlandpolitik seit 1990        
1910        
1911    
1912</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie haben die verschiedenen Bundesregierungen seit 1990 die Beziehungen zu Russland jeweils eingeschätzt und gestaltet? Bastian Matteo Scianna analysiert hierzu die Kanzlerschaften von Helmut Kohl bi…</div>
1913                
1914            
1915        
1916    
1917</div>
1918    
1919</div></div>            </div>
1920            
1921
1922
1923
1924
1925
1926
1927
1928    
1929    
1930
1931    </object>
1932</a>
1933
1934
1935
1936
1937</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-17-container fs-load-more-item fs-mw">            
1938<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
1939
1940
1941
1942
1943<a class="el-item fs-grid-item-17 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/daniel-s-hamilton-joe-renouard-hg-the-transatlantic-community-and-china-in-the-age-of-disruption">
1944    <object>
1945
1946    
1947            
1948
1949
1950
1951
1952
1953
1954
1955
1956
1957
1958
1959
1960
1961
1962
1963
1964
1965
1966
1967    
1968            
1969            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
1970<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
1971    
1972        
1973<div class="uk-width-2-5@m">
1974    
1975        
1976            
1977            
1978            
1979                
1980                    
1981<div class="uk-margin">
1982        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/f5/transatlantic-community-f56422c2.webp 261w" sizes="(min-width: 261px) 261px"><img class="el-image" src="/images/transatlantic-community.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="460"></picture>    
1983    
1984</div>
1985                
1986            
1987        
1988    
1989</div>
1990<div class="uk-width-3-5@m">
1991    
1992        
1993            
1994            
1995            
1996                
1997                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 13.01.2025</div>
1998<h3 class="uk-margin-remove-top">
1999    
2000        
2001                    Daniel S. Hamilton, Joe Renouard (Hg.): The Transatlantic Community and China in the Age of Disruption        
2002        
2003    
2004</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Max Lüggert</div><div class="uk-panel uk-margin">Dieser Sammelband analysiert, was Chinas Aufstieg für die transatlantische Gemeinschaft in einer von Großmachtrivalität, technologischen Umwälzungen und Machtverschiebungen geprägten Gegenwart bedeut…</div>
2005                
2006            
2007        
2008    
2009</div>
2010    
2011</div></div>            </div>
2012            
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019
2020    
2021    
2022
2023    </object>
2024</a>
2025
2026
2027
2028
2029</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-18-container fs-load-more-item fs-mw">            
2030<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
2031
2032
2033
2034
2035<a class="el-item fs-grid-item-18 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/nicolas-wolbrandt-israels-sicherheitspolitische-konfrontation-mit-dem-iran-in-syrien">
2036    <object>
2037
2038    
2039            
2040
2041
2042
2043
2044
2045
2046
2047
2048
2049
2050
2051
2052
2053
2054
2055
2056
2057
2058
2059    
2060            
2061            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
2062<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
2063    
2064        
2065<div class="uk-width-2-5@m">
2066    
2067        
2068            
2069            
2070            
2071                
2072                    
2073<div class="uk-margin">
2074        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/31/israels-sicherheitspolitische-konfrontation-mit-dem-iran-in-syrien-3140f799.webp 300w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/israels-sicherheitspolitische-konfrontation-mit-dem-iran-in-syrien.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="400"></picture>    
2075    
2076</div>
2077                
2078            
2079        
2080    
2081</div>
2082<div class="uk-width-3-5@m">
2083    
2084        
2085            
2086            
2087            
2088                
2089                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 29.08.2024</div>
2090<h3 class="uk-margin-remove-top">
2091    
2092        
2093                    Nicolas Wolbrandt: Israels sicherheitspolitische Konfrontation mit dem Iran in Syrien        
2094        
2095    
2096</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Michael Rohschürmann</div><div class="uk-panel uk-margin">Diese Analyse blickt aus defensiv-neorealistischer Perspektive auf die Rollen Israels und Irans im Syrienkonflikt. Dazu werden detailliert militärische Bündnisse, Ressourcen und regionale Machtoption…</div>
2097                
2098            
2099        
2100    
2101</div>
2102    
2103</div></div>            </div>
2104            
2105
2106
2107
2108
2109
2110
2111
2112    
2113    
2114
2115    </object>
2116</a>
2117
2118
2119
2120
2121</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-19-container fs-load-more-item fs-mw">            
2122<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
2123
2124
2125
2126
2127<a class="el-item fs-grid-item-19 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/bill-hayton-the-invention-of-china">
2128    <object>
2129
2130    
2131            
2132
2133
2134
2135
2136
2137
2138
2139
2140
2141
2142
2143
2144
2145
2146
2147
2148
2149
2150
2151    
2152            
2153            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
2154<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
2155    
2156        
2157<div class="uk-width-2-5@m">
2158    
2159        
2160            
2161            
2162            
2163                
2164                    
2165<div class="uk-margin">
2166        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/cc/invention-of-china-300x400-cc933d19.webp 258w" sizes="(min-width: 258px) 258px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/invention-of-china-300x400.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="465"></picture>    
2167    
2168</div>
2169                
2170            
2171        
2172    
2173</div>
2174<div class="uk-width-3-5@m">
2175    
2176        
2177            
2178            
2179            
2180                
2181                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 23.07.2024</div>
2182<h3 class="uk-margin-remove-top">
2183    
2184        
2185                    Bill Hayton: The Invention of China        
2186        
2187    
2188</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Rainer Lisowski</div><div class="uk-panel uk-margin">Handelt es sich bei der weit zurückreichenden und ihre Kontinuitäten so sehr betonenden Geschichte Chinas in Wirklichkeit um einen im frühen 20. Jahrhundert im Nachgang der Revolution entstandenen na…</div>
2189                
2190            
2191        
2192    
2193</div>
2194    
2195</div></div>            </div>
2196            
2197
2198
2199
2200
2201
2202
2203
2204    
2205    
2206
2207    </object>
2208</a>
2209
2210
2211
2212
2213</div>            </div>                                <div class="fs-grid-item-20-container fs-load-more-item fs-mw">            
2214<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column">
2215
2216
2217
2218
2219<a class="el-item fs-grid-item-20 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle"  href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/nato-gipfel-in-washington-d-c-jubilaeum-und-strategische-orientierung-fuer-die-zukunft">
2220    <object>
2221
2222    
2223            
2224
2225
2226
2227
2228
2229
2230
2231
2232
2233
2234
2235
2236
2237
2238
2239
2240
2241
2242
2243    
2244            
2245            <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">            <div class="uk-panel uk-margin">
2246<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid>
2247    
2248        
2249<div class="uk-width-2-5@m">
2250    
2251        
2252            
2253            
2254            
2255                
2256                    
2257<div class="uk-margin">
2258        <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/9d/bild-mario-aranda-auf-pixabay300x400final-9dfc8e35.webp 299w" sizes="(min-width: 299px) 299px"><img class="el-image" src="/images/Fotos-Beitraege/bild-mario-aranda-auf-pixabay300x400final.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="401"></picture>    
2259    
2260</div>
2261                
2262            
2263        
2264    
2265</div>
2266<div class="uk-width-3-5@m">
2267    
2268        
2269            
2270            
2271            
2272                
2273                    <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Digirama / 08.07.2024</div>
2274<h3 class="uk-margin-remove-top">
2275    
2276        
2277                    NATO-Gipfel in Washington, D.C.: Jubiläum und strategische Orientierung für die Zukunft        
2278        
2279    
2280</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Tanja Thomsen</div><div class="uk-panel uk-margin">Anfang Juli 2024 kehrt die NATO mit ihrem Jubiläumsgipfel an ihren Gründungsort zurück. In 75 Bündnisjahren, in denen aus einst 12 Mitgliedern inzwischen 32 geworden sind, hat sich die NATO durch die…</div>
2281                
2282            
2283        
2284    
2285</div>
2286    
2287</div></div>            </div>
2288            
2289
2290
2291
2292
2293
2294
2295
2296    
2297    
2298
2299    </object>
2300</a>
2301
2302
2303
2304
2305</div>            </div>                            </div>
2306    
2307
2308
2309</div>
2310                
2311            
2312        
2313    
2314</div>
2315    
2316</div>
2317                                </div>                
2318            
2319        
2320    
2321</div>
2322
2323                
2324            </main>
2325
2326            
2327
2328                        <footer>
2329                <!-- Builder #footer --><style class="uk-margin-remove-adjacent">#footer\#0 > *{position: fixed; bottom:20px; right: 20px;}</style>
2330<div class="footer-section uk-section-secondary uk-preserve-color">
2331        <div class="uk-background-norepeat uk-background-cover uk-background-center-center uk-section uk-padding-remove-vertical" data-sources="[{&quot;type&quot;:&quot;image\/webp&quot;,&quot;srcset&quot;:&quot;\/media\/yootheme\/cache\/ae\/Hintergrund_Kontakt-ae3afbf2.webp 768w, \/media\/yootheme\/cache\/58\/Hintergrund_Kontakt-58ef21e4.webp 1024w, \/media\/yootheme\/cache\/68\/Hintergrund_Kontakt-68588303.webp 1366w, \/media\/yootheme\/cache\/0c\/Hintergrund_Kontakt-0c96153b.webp 1600w, \/media\/yootheme\/cache\/b1\/Hintergrund_Kontakt-b1420690.webp 1920w, \/media\/yootheme\/cache\/ed\/Hintergrund_Kontakt-ed2ffbe6.webp 5693w&quot;,&quot;sizes&quot;:&quot;(max-aspect-ratio: 5693\/2668) 213vh&quot;}]" data-src="/images/yootheme/Hintergrund_Kontakt.jpg" uk-img>    
2332        
2333        
2334        
2335            
2336                                <div class="uk-container">                
2337                    
2338<div class="uk-grid tm-grid-expand uk-grid-column-large uk-grid-row-collapse uk-margin-small" uk-grid>
2339    
2340        
2341<div class="uk-dark uk-width-1-2@m">
2342    
2343        
2344            
2345            
2346            
2347                
2348                    
2349<div class="uk-card uk-card-body uk-card-default uk-margin-large-bottom decoborder-standard">
2350    
2351    
2352<div class="uk-margin-remove-last-child custom" ><h3>pw-portal<br /><span class="uk-text-bold">Was wir machen und wer wir sind</span></h3>
2353<p>In zwölf Themenfeldern rund um „Demokratie und Frieden“ bieten wir Rezensionen, Analysen, Essays, Kommentare/Standpunkte sowie Interviews. Wir zeigen auf, welche Erklärungen die Politikwissenschaft für das aktuelle politische Geschehen bereithält.<br /><br />++</p></div>
2354
2355</div>
2356                
2357            
2358        
2359    
2360</div>
2361<div class="uk-grid-item-match uk-flex-bottom uk-width-1-2@m">
2362    
2363        
2364            
2365            
2366                        <div class="uk-panel uk-width-1-1">            
2367                
2368                    
2369<div class="uk-card uk-card-body uk-card-default decoborder-standard">
2370    
2371    
2372<div class="uk-margin-remove-last-child custom" ><p><strong>Redaktion</strong><br />David Kirchner, Tanja Thomsen<span><span>&nbsp;und&nbsp;</span>Nina Beckmann.</span></p>
2373<p><strong>Kontakt</strong><br />Sie möchten einen Beitrag verfassen, haben Fragen oder Anregungen? Sprechen Sie uns an!</p>
2374<p>E-Mail: <a href="mailto:[email protected]">[email protected]</a><br />Telefon: 0431/97 999 847<br /><br /><strong><a href="https://aktion.swud.org/pw-portal-newsletter/" dir="ltr">Zu unserem Newsletter können Sie sich hier anmelden.</a></strong><br /><strong><br /><a href="/images/pw-portal-hinweise_zum_verfassen_von_beiträgen-.pdf" dir="ltr">Hinweise zum Verfassen von Beiträgen&nbsp;finden Sie hier.&nbsp;</a></strong>&nbsp; &nbsp;</p></div>
2375
2376</div>
2377                
2378                        </div>            
2379        
2380    
2381</div>
2382    
2383</div>
2384                                </div>                
2385            
2386        
2387        </div>
2388    
2389</div>
2390<div class="no-print uk-section-secondary uk-section uk-padding-remove-vertical">
2391    
2392        
2393        
2394        
2395            
2396                                <div class="uk-container">                
2397                    
2398<div class="uk-grid-margin uk-grid tm-grid-expand" uk-grid>
2399    
2400        
2401<div class="uk-width-1-5@m uk-width-1-5@xl">
2402    
2403        
2404            
2405            
2406            
2407                
2408                    
2409<div class="uk-position-relative uk-margin-remove-vertical uk-text-left" style="top: 12px;">
2410        <a class="el-link" href="https://www.swud.org/de" target="_blank"><img class="el-image" src="/images/icons/SWuD_Logo_weiss-01.svg" alt loading="lazy" width="180px" height="190px"></a>    
2411    
2412</div>
2413                
2414            
2415        
2416    
2417</div>
2418<div class="uk-grid-item-match uk-flex-middle uk-width-3-5@m uk-width-3-5@xl">
2419    
2420        
2421            
2422            
2423                        <div class="uk-panel uk-width-1-1">            
2424                
2425                    
2426<div>
2427    
2428        <ul class="uk-margin-remove-bottom uk-subnav" uk-margin>                <li class="el-item ">
2429<a class="el-link" href="/redaktion-impressum">
2430        Impressum
2431</a></li>
2432                <li class="el-item ">
2433<a class="el-link" href="/datenschutz">
2434        Datenschutz
2435</a></li>
2436                </ul>
2437    
2438</div><div class="uk-panel uk-margin"><p>Das Portal für Politikwissenschaft ist eine Einrichtung der Stiftung Wissenschaft und Demokratie.</p></div>
2439                
2440                        </div>            
2441        
2442    
2443</div>
2444<div class="uk-grid-item-match uk-flex-middle uk-width-1-5@m">
2445    
2446        
2447            
2448            
2449                        <div class="uk-panel uk-width-1-1">            
2450                
2451                    
2452<div class="uk-margin">    <ul class="uk-child-width-auto uk-grid-small uk-flex-inline uk-flex-middle" uk-grid>
2453            <li class="el-item">
2454<a class="el-link uk-icon-button" href="https://twitter.com/pw_portal/status/1747931839723983267"><span uk-icon="icon: myicons-footer--x; width: 26; height: 26;"></span></a></li>
2455            <li class="el-item">
2456<a class="el-link uk-icon-button" href="https://www.instagram.com/pw_portal/"><span uk-icon="icon: myicons-footer--insta; width: 26; height: 26;"></span></a></li>
2457            <li class="el-item">
2458<a class="el-link uk-icon-button" href="https://www.facebook.com/people/Portal-f%C3%BCr-Politikwissenschaft/100052046681682/"><span uk-icon="icon: myicons-footer--fb; width: 26; height: 26;"></span></a></li>
2459            <li class="el-item">
2460<a class="el-link uk-icon-button" href="https://bsky.app/profile/pw-portal.bsky.social"><span uk-icon="icon: myicons-footer--bluesky; width: 26; height: 26;"></span></a></li>
2461    
2462    </ul></div>
2463<div class="uk-light uk-margin uk-text-center" id="footer#0" uk-scroll>
2464    <a class="uk-transition-toggle uk-inline-clip uk-link-toggle" href="#top" uk-scroll>
2465        
2466            
2467<img class="el-image uk-transition-opaque" src="/images/icons/nachoben.svg" alt loading="lazy" width="40" height="40">
2468<img class="el-hover-image uk-transition-fade" src="/images/icons/nachoben_mouseover.svg" alt loading="lazy" width="40" height="40" uk-cover>
2469            
2470            
2471            
2472        
2473    </a>
2474</div>
2475                
2476                        </div>            
2477        
2478    
2479</div>
2480    
2481</div>
2482                                </div>                
2483            
2484        
2485    
2486</div>            </footer>
2487            
2488        </div>
2489
2490        
2491        
2492
2493    
2494<script  id="_forAScript" class="4analytics_rule_1" data-speed-no-transform data-pagespeed-no-transform>
2495	(()=>{try{let I=function(){return J in c&&c[J]>0||N in c&&c[N]>0?2:1},m=function(){e.js=0,e.u=k.href,e.r=g||"",R&&(e.dr=r(R.width)+"x"+r(R.height)),e.dts=I(),e.dos=c.platform,typeof Intl<"u"&&(e.dtz=Intl.DateTimeFormat().resolvedOptions().timeZone),e.dl=c.language,e.e=2},z=function(u){n.blk||H||u.type!=="pagehide"&&h[b]!=="hidden"||(e.vet=Date.now(),H=!0,e.vet-e.vst>n.mvd&&y(n.ep+"/data",JSON.stringify(e)))},v=function(){O("POST",n.ep+"/data",e,"text/plain",function(u){u.readyState===4&&(H=!0)})},O=function(u,f,U,C,K,L){try{var o=new XMLHttpRequest;o.open(u,f,!0),o.setRequestHeader("Content-Type",C),o.onreadystatechange=function(){K(o)},o.onerror=L||function(){},o.send(U?Z(U):null)}catch{}},E=function(){O("GET",n.ep+"/preflight&ru="+e.ru+"&u="+encodeURIComponent(e.u),null,"application/json",function(u){if(u.readyState===4&&u.status===200){var f=JSON.parse(u.responseText).data||{};e.nu=r(f.nu),e.st=r(f.st),e.tk=(""+f.tk).replace(T,""),e.si=(""+f.si).replace(T,""),n.uru=r(f.uru,10),e.ru=n.uru?n.uru:e.ru,n.blk=r(f.blk,10),!n.blk&&!y&&v()}})},F=function(){x||(E(),y&&(G(),p("visibilitychange",z,!0),p("pagehide",z)),x=!0)},G=function(){["keydown","keyup","keypress","click","scroll"].forEach(function(u){p(u,function(f){(f.type!=="scroll"||t.scrollY/(h.documentElement.scrollHeight-t.innerHeight)>=n.scl)&&(e.e=1)})})},X=function(){if(!n.ep||k.protocol==="file:"||!(b in h)||h[b]==="prerender")return!1;if(t.self!==t.top){var u=new URL(g),f=new URL(k.href);if(u.hostname===f.hostname&&u.pathname.slice(-24)==="/administrator/index.php")return!1}return!0},Y=function(){X()&&(m(),F())};t=window,h=document,c=navigator,k=location,R=screen,Z=JSON.stringify,p=h.addEventListener,y=c.sendBeacon.bind(c),T=/[^a-zA-Z0-9]/g,J="maxTouchPoints",N="msMaxTouchPoints",b="visibilityState",g=h.referrer||null,H=!1,x=!1,e=t._forA.d,n=t._forA.c,r=function(u){return parseInt(u,10)},t._phantom||t.__nightmare||c.webdriver||t.Cypress||setTimeout(Y,0)}catch(I){console.error(I)}var t,h,c,k,R,Z,p,y,T,J,N,b,g,H,x,e,n,r;})();
2496</script>
2496
2497
2498</body>
2499</html>

Line numbers count LF bytes from the start of the resource, as the search results do. Vendor segments are library code the classifier recognised; they are stored but not indexed. Bytes are shown as Latin1 characters, one per byte.