https://pw-portal.de/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system
1<!DOCTYPE html> 2<html lang="de-de" dir="ltr" prefix="og: http://ogp.me/ns#"> 3 4 <head>
5<script class="4analytics_rule_1" > 6 var _forA = _forA || {"c":{"ep":"https:\/\/pw-portal.de\/index.php?nolangfilter=1&format=raw&_wblapi=\/foranalytics\/v1\/m","mvd":5,"dbg":false,"scl":0.5},"d":{"ru":1,"i":{"item_scope":"com_content","item_type":"article","item_lang":"de-DE","item_parent":"com_content-category-172","item_id":"com_content-article-43416"},"s":200}}; 7 _forA.d['vst'] = Date.now(); 8</script>
8 9 10 <!-- Start TAGZ: --> 11 <meta name="twitter:card" content="summary_large_image"/> 12 <meta name="twitter:description" content="Neuer Beitrag auf dem PW-Portal!"/> 13 <meta name="twitter:site" content="@pw_portal"/> 14 <meta name="twitter:title" content=" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen"/> 15 <meta property="og:site_name" content="PW-Portal"/> 16 <meta property="og:title" content=" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen"/> 17 <meta property="og:type" content="website"/> 18 <meta property="og:url" content="https%3A%2F%2Fpw-portal.de%2Faussen-und-sicherheitspolitik%2Fstrategische-konkurrenz-im-internationalen-system"/> 19 <!-- End TAGZ --> 20 21 <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1"> 22 <link rel="icon" href="/images/pw-portal-astroid/favcon.png" sizes="any"> 23 <link rel="apple-touch-icon" href="/images/pw-portal-astroid/favcon.png"> 24 <meta charset="utf-8"> 25 <meta name="twitter:card" content="summary_large_image"> 26 <meta name="twitter:title" content="Portal für Politikwissenschaft â Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen"> 27 <meta name="twitter:image" content="https://pw-portal.de/images/og-generated/66f387096b7662cbf551ab0b1dfae933.png?b6e7c7b5b6fb414dc603c393c0af5f49"> 28 <meta name="twitter:image:alt" content="Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen"> 29 <meta property="og:image" content="https://pw-portal.de/images/og-generated/66f387096b7662cbf551ab0b1dfae933.png?b6e7c7b5b6fb414dc603c393c0af5f49"> 30 <meta property="og:image:alt" content=" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen"> 31 <meta property="og:image:height" content="1200"> 32 <meta property="og:image:width" content="640"> 33 <meta property="og:title" content="Portal für Politikwissenschaft â Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen"> 34 <meta property="og:site_name" content="Portal für Politikwissenschaft"> 35 <meta name="description" content=" "> 36 <meta name="generator" content="Joomla! - Open Source Content Management"> 37 <title>Portal für Politikwissenschaft â Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen</title> 38 <link href="https://pw-portal.de/suche?format=opensearch" rel="search" title="OpenSearch Portal für Politikwissenschaft" type="application/opensearchdescription+xml"> 39 <link href="/images/pw-portal-astroid/favcon.png" rel="icon" sizes="any"> 40 <link href="/images/pw-portal-astroid/favcon.png#2" rel="apple-touch-icon"> 41<link href="/media/vendor/awesomplete/css/awesomplete.css?1.1.7" rel="stylesheet"> 42 <link href="/media/vendor/joomla-custom-elements/css/joomla-alert.min.css?0.4.1" rel="stylesheet"> 43 <link href="/media/system/css/joomla-fontawesome.min.css?5.0.46" rel="preload" as="style" onload="this.onload=null;this.rel='stylesheet'"> 44 <link href="/templates/yootheme/css/theme.119.css?1790703649" rel="stylesheet"> 45 <link href="/templates/yootheme/css/theme.update.css?5.0.46" rel="stylesheet"> 46 <link href="/media/plg_system_jcepro/site/css/content.min.css?86aa0286b6232c4a5b58f892ce080277" rel="stylesheet"> 47 <link href="/media/plg_system_jcemediabox/css/jcemediabox.min.css?eb6775d1512159161e78f11c8b83a3a1" rel="stylesheet">
48<script src="/plugins/system/fs_grid/modules/element/grid/assets/js/grid.min.js?5.0.46" defer></script>
48 49
49<script src="/media/vendor/jquery/js/jquery.min.js?3.7.1"></script>
49 50
50<script src="/media/vendor/jquery/js/jquery-noconflict.min.js?3.7.1"></script>
50 51
51<script src="/media/vendor/awesomplete/js/awesomplete.min.js?1.1.7" defer></script>
51 52
52<script type="application/json" class="joomla-script-options new">{"joomla.jtext":{"JLIB_JS_AJAX_ERROR_OTHER":"Beim Abrufen von JSON-Daten wurde ein HTTP-Statuscode %s zurückgegeben.","JLIB_JS_AJAX_ERROR_PARSE":"Ein Parsing-Fehler trat bei der Verarbeitung der folgenden JSON-Daten auf:<br><code style='color:inherit;white-space:pre-wrap;padding:0;margin:0;border:0;background:inherit;'>%s<\/code>","ERROR":"Fehler","MESSAGE":"Nachricht","NOTICE":"Hinweis","WARNING":"Warnung","SUCCESS":"Erfolg","JCLOSE":"SchlieÃen","JOK":"OK","JOPEN":"Ãffnen"},"finder-search":{"url":"\/component\/finder\/?task=suggestions.suggest&format=json&tmpl=component&Itemid=435"},"system.paths":{"root":"","rootFull":"https:\/\/pw-portal.de\/","base":"","baseFull":"https:\/\/pw-portal.de\/"},"csrf.token":"e66e95803dcc32f86b5e3816967bd485"}</script>
52 53
53<script src="/media/system/js/core.min.js?a3d8f8"></script>
53 54
54<script src="/media/com_finder/js/finder.min.js?755761" type="module"></script>
54 55
55<script src="/media/system/js/messages.min.js?9a4811" type="module"></script>
55 56
56<script src="/templates/yootheme/vendor/assets/uikit/dist/js/uikit.min.js?5.0.46"></script>
56 57
57<script src="/templates/yootheme/vendor/assets/uikit/dist/js/uikit-icons.min.js?5.0.46"></script>
57 58
58<script src="/templates/yootheme/assets/site/js/theme.js?5.0.46"></script>
58 59
59<script src="/templates/yootheme_pw/js/custom.js?5.0.46"></script>
59 60
60<script src="/media/plg_system_jcemediabox/js/jcemediabox.min.js?eb6775d1512159161e78f11c8b83a3a1"></script>
60 61
61<script type="application/ld+json">{"@context":"https://schema.org","@graph":[{"@type":"Organization","@id":"https://pw-portal.de/#/schema/Organization/base","name":"Portal für Politikwissenschaft","url":"https://pw-portal.de/"},{"@type":"WebSite","@id":"https://pw-portal.de/#/schema/WebSite/base","url":"https://pw-portal.de/","name":"Portal für Politikwissenschaft","publisher":{"@id":"https://pw-portal.de/#/schema/Organization/base"},"potentialAction":{"@type":"SearchAction","target":"https://pw-portal.de/suche?q={search_term_string}","query-input":"required name=search_term_string"}},{"@type":"WebPage","@id":"https://pw-portal.de/#/schema/WebPage/base","url":"https://pw-portal.de/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system","name":"Portal für Politikwissenschaft â Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen","description":" ","isPartOf":{"@id":"https://pw-portal.de/#/schema/WebSite/base"},"about":{"@id":"https://pw-portal.de/#/schema/Organization/base"},"inLanguage":"de-DE"},{"@type":"Article","@id":"https://pw-portal.de/#/schema/com_content/article/43416","name":" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen","headline":" Strategische Konkurrenz in den internationalen Beziehungen","inLanguage":"de-DE","isPartOf":{"@id":"https://pw-portal.de/#/schema/WebPage/base"}}]}</script>
61 62
62<script>window.yootheme ||= {}; yootheme.theme = {"i18n":{"close":{"label":"Schlie\u00dfen"},"totop":{"label":"Zur\u00fcck nach oben"},"marker":{"label":"\u00d6ffnen"},"navbarToggleIcon":{"label":"Men\u00fc \u00f6ffnen"},"paginationPrevious":{"label":"Vorherige Seite"},"paginationNext":{"label":"N\u00e4chste Seite"},"searchIcon":{"toggle":"Suche \u00f6ffnen","submit":"Suche ausf\u00fchren"},"slider":{"next":"N\u00e4chste Folie","previous":"Vorherige Folie","slideX":"Folie %s","slideLabel":"%s von %s"},"slideshow":{"next":"N\u00e4chste Folie","previous":"Vorherige Folie","slideX":"Folie %s","slideLabel":"%s von %s"},"lightboxPanel":{"next":"N\u00e4chste Folie","previous":"Vorherige Folie","slideLabel":"%s von %s","close":"Schlie\u00dfen"}}};</script>
62 63
63<script>jQuery(document).ready(function(){WfMediabox.init({"base":"\/","theme":"standard","width":"","height":"","lightbox":0,"shadowbox":0,"icons":1,"overlay":1,"overlay_opacity":0.8000000000000000444089209850062616169452667236328125,"overlay_color":"#000000","transition_speed":500,"close":2,"labels":{"close":"Schlie\u00dfen","next":"N\u00e4chstes","previous":"Vorheriges","cancel":"Abbrechen","numbers":"{{numbers}}","numbers_count":"{{current}} von {{total}}","download":"Download"},"swipe":true,"expand_on_click":true,"display_mode":"fit"});});</script>
63 64
64<script data-preview="diff">UIkit.icon.add({"myicons-footer--x":"<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" id=\"Layer_2\" viewBox=\"0 0 40 40\"> <g> <path fill=\"none\" stroke-width=\"0\" d=\"M0 0h40v40H0z\"\/> <path id=\"bogen\" d=\"m14.98 9.36-.14.14c-4.52 4.57-4.72 11.79-.39 16.07 4.33 4.28 11.45 3.99 16.07-.48l.14-.14 4.33 4.28-.14.14c-7.07 7.12-18.24 7.51-24.98.82-6.74-6.69-6.45-17.9.58-25.03l.14-.14 4.38 4.33Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"x\" d=\"m23.83 16.62-.53-.77-4.33-6.11h1.83l3.51 4.96.53.77 4.48 6.45h-1.83l-3.66-5.29Zm1.64-1.87 5.05-5.92h-1.2l-4.38 5.1-3.51-5.1h-4.04l5.29 7.75-5.29 6.16h1.2l4.67-5.39 3.71 5.39h4.04l-5.53-7.99Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <\/g><\/svg>","myicons-footer--insta":"<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" viewBox=\"0 0 40 40\"> <g> <path d=\"m14.91 9.39-.17.17c-4.5 4.59-4.63 11.77-.3 16.06 4.33 4.25 11.47 3.95 16.06-.55l.17-.17L35 29.15s-.08.13-.17.17c-7.01 7.14-18.18 7.56-24.94.89-6.71-6.63-6.5-17.84.51-24.98l.17-.17 4.33 4.33Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path stroke-width=\"0\" d=\"M26.97 8.84h-7.26c-2.46 0-4.46 2-4.46 4.46v7.26c0 2.46 2 4.46 4.46 4.46h7.26c2.46 0 4.46-2 4.46-4.46V13.3c0-2.46-2-4.46-4.46-4.46m3.02 11.72a3.03 3.03 0 0 1-3.02 3.02h-7.26a3.03 3.03 0 0 1-3.02-3.02V13.3a3.03 3.03 0 0 1 3.02-3.02h7.26a3.03 3.03 0 0 1 3.02 3.02v7.26Z\" fill=\"#fff\"\/> <path stroke-width=\"0\" d=\"M23.32 12.74c-2.29 0-4.16 1.87-4.16 4.16s1.87 4.16 4.16 4.16 4.16-1.87 4.16-4.16c.04-2.29-1.83-4.16-4.16-4.16m0 6.93c-1.53 0-2.76-1.23-2.76-2.72s1.23-2.76 2.76-2.76 2.76 1.23 2.76 2.76-1.23 2.72-2.76 2.72M27.69 11.51c-.3 0-.55.13-.76.3-.21.21-.3.47-.3.76s.13.55.3.76c.21.21.47.3.76.3s.55-.13.76-.3c.21-.21.3-.47.3-.76s-.13-.55-.3-.76c-.21-.17-.51-.3-.76-.3\" fill=\"#fff\"\/> <\/g><\/svg>","myicons-footer--fb":"<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" viewBox=\"0 0 40 40\"> <g> <path fill=\"#fff\" d=\"m14.98 9.36-.14.14c-4.52 4.57-4.72 11.79-.39 16.07 4.33 4.28 11.45 3.99 16.07-.48l.14-.14 4.33 4.28-.14.14c-7.07 7.12-18.24 7.51-24.98.82-6.74-6.69-6.45-17.9.58-25.03l.14-.14 4.38 4.33Z\"\/> <path fill=\"#fff\" d=\"M23.26 30.19V19.17h3.71l.58-4.28h-4.24v-2.74c0-1.25.34-2.07 2.12-2.07h2.21V6.23c-.39-.05-1.73-.14-3.32-.14-3.27 0-5.53 2.02-5.53 5.68v3.18h-3.66v4.28h3.71v11.02h4.43v-.05Z\"\/> <\/g><\/svg>","myicons-footer--bluesky":"<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" id=\"Layer_2\" viewBox=\"0 0 40 40\"> <g> <path d=\"M0 0h40v40H0z\" style=\"stroke-width:0;fill:none\"\/> <path id=\"bogen\" d=\"m14.91 9.39-.17.17c-4.5 4.59-4.63 11.77-.3 16.06 4.33 4.25 11.47 3.95 16.06-.55l.17-.17L35 29.15s-.08.13-.17.17c-7.01 7.14-18.18 7.56-24.94.89-6.71-6.63-6.5-17.84.51-24.98l.17-.17 4.33 4.33Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"B\" d=\"M13.46 20.01v-4.55h2.29c.72 0 1.27.59 1.27 1.27 0 .34-.13.64-.34.85.34.21.59.64.59 1.06 0 .72-.59 1.27-1.27 1.27h-2.55v.08Zm2.25-2.59c.38 0 .64-.3.64-.64s-.3-.64-.64-.64h-1.66v1.32h1.66v-.04Zm-1.61.63v1.32h1.91c.38 0 .64-.3.64-.64s-.3-.68-.68-.68H14.1Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"l\" d=\"M17.8 15.21h.64v4.76h-.64z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"u\" d=\"M19.11 16.82h.64v1.87c0 .42.34.76.76.76.38 0 .76-.34.76-.72v-1.91h.64v3.19h-.64v-.38c-.21.25-.55.47-.93.47-.68 0-1.19-.55-1.19-1.19v-2.08h-.04Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"e\" d=\"M25.27 19.41c-.3.38-.76.64-1.27.64-.85 0-1.49-.72-1.49-1.66s.68-1.66 1.49-1.66 1.49.72 1.49 1.66v.25h-2.34c.08.42.42.76.85.76.3 0 .55-.13.76-.34l.51.34Zm-2.08-1.27h1.66c-.08-.42-.42-.76-.81-.76-.42 0-.76.34-.85.76\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"s\" d=\"M25.95 17.71c0-.64.55-.98 1.23-.98s1.23.3 1.23.98h-.64c0-.25-.21-.38-.55-.38s-.64.13-.64.38.3.25.64.34c.76.13 1.36.38 1.36 1.02 0 .68-.59 1.02-1.36 1.02s-1.36-.34-1.36-1.02h.64c0 .25.34.42.72.42s.72-.17.72-.42c0-.21-.34-.3-.72-.38-.72-.17-1.27-.34-1.27-.98\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"k\" d=\"m29.94 18.65-.38.38v.98h-.63v-4.8h.63v2.89l1.28-1.32h.89l-1.32 1.36 1.32 1.82h-.81l-.98-1.31z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <path id=\"y\" d=\"M33.68 20.35c-.38.98-1.27.98-1.27.98v-.64s.47 0 .64-.47l.08-.21-1.19-3.19h.68l.85 2.29.85-2.29H35l-1.32 3.53Z\" fill=\"#fff\" stroke-width=\"0\"\/> <\/g><\/svg>"})</script>
64 65 66 </head> 67 <body class="topic1"> 68 69 <div class="uk-hidden-visually uk-notification uk-notification-top-left uk-width-auto"> 70 <div class="uk-notification-message"> 71 <a href="#tm-main">Skip to main content</a> 72 </div> 73 </div> 74 75 76 77 <div class="tm-page"> 78 79 80 81 82<header class="tm-header-mobile uk-hidden@l"> 83 84 85 86 <div class="uk-navbar-container"> 87 88 <div class="uk-container uk-container-expand"> 89 <nav class="uk-navbar" uk-navbar="{"align":"center","container":".tm-header-mobile","boundary":".tm-header-mobile .uk-navbar-container"}"> 90 91 <div class="uk-navbar-left "> 92 93 <a href="https://pw-portal.de/" aria-label="Zurück zur Startseite" class="uk-logo uk-navbar-item"> 94 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/bd/logo-bd01a9eb.webp 200w, /media/yootheme/cache/25/logo-25dc41a7.webp 378w" sizes="(min-width: 200px) 200px"><img src="/media/yootheme/cache/cf/logo-cfb7ecf5.png" width="200" height="58" alt></picture></a> 95 96 97 98 </div> 99 100 101 <div class="uk-navbar-right"> 102 103 104 105 <a uk-toggle href="#tm-dialog-mobile" class="uk-navbar-toggle" aria-controls="tm-dialog-mobile"> 106 107 108 <div uk-navbar-toggle-icon></div> 109 110 111 </a> 112 113 </div> 114 115 </nav> 116 </div> 117 118 </div> 119 120 121 122 123 124 <div id="tm-dialog-mobile" uk-offcanvas="container: true; overlay: true" mode="slide" flip> 125 <div class="uk-offcanvas-bar uk-flex uk-flex-column" aria-label="Menü"> 126 127 <button class="uk-offcanvas-close uk-close-large" type="button" uk-close uk-toggle="cls: uk-close-large; mode: media; media: @s"></button> 128 129 <div class="uk-margin-auto-bottom"> 130 131<div class="uk-grid uk-child-width-1-1" uk-grid> <div> 132<div class="uk-panel" id="module-menu-dialog-mobile"> 133 134 135 136<ul class="uk-nav uk-nav-default uk-nav-accordion" uk-nav="targets: > .js-accordion"> 137 138 <li class="item-1010 uk-active js-accordion uk-open uk-parent"><a href>AuÃen- und Sicherheitspolitik <span uk-nav-parent-icon></span></a> 139 <ul class="uk-nav-sub"> 140 141 <li class="item-1232"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick" class="as">Alle Beiträge im Ãberblick</a></li> 142 <li class="item-1051 uk-active"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system">Strategische Konkurrenz im internationalen System</a></li> 143 <li class="item-1052"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/konflikte-und-krisen-weltweit">Konflikte und Krisen weltweit</a></li> 144 <li class="item-1053"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/radikalisierung-und-terrorismus">Radikalisierung und Terrorismus</a></li> 145 <li class="item-1054"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/internationale-ordnung-und-institutionen">Internationale Ordnung und Institutionen</a></li></ul></li> 146 <li class="item-1011 js-accordion uk-parent"><a href>Demokratie und Frieden <span uk-nav-parent-icon></span></a> 147 <ul class="uk-nav-sub"> 148 149 <li class="item-1233"><a href="/demokratie-und-frieden/ueberblick" class="df">Alle Beiträge im Ãberblick</a></li> 150 <li class="item-1055"><a href="/demokratie-und-frieden/autokratien-und-autokratisierung-politischer-systeme">Autokratien und Autokratisierung politischer Systeme</a></li> 151 <li class="item-1056"><a href="/demokratie-und-frieden/demokratie-durch-frieden-frieden-durch-demokratie">Demokratie durch Frieden â Frieden durch Demokratie?</a></li> 152 <li class="item-1057"><a href="/demokratie-und-frieden/die-versprechen-der-liberalen-demokratie">Die Versprechen der liberalen Demokratie</a></li> 153 <li class="item-1058"><a href="/demokratie-und-frieden/wandel-gesellschaft-klima-wirtschaft-politische-herausforderung">Der Wandel von Gesellschaft, Klima und Wirtschaft als politische Herausforderung </a></li></ul></li> 154 <li class="item-1012 js-accordion uk-parent"><a href>Repräsentation und Parlamentarismus <span uk-nav-parent-icon></span></a> 155 <ul class="uk-nav-sub"> 156 157 <li class="item-1234"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/ueberblick">Alle Beiträge im Ãberblick</a></li> 158 <li class="item-1059"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/parlamente-und-parteiendemokratie-unter-druck">Parlamente und Parteiendemokratie - unter Druck? </a></li> 159 <li class="item-1060"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/politische-kultur-und-kommunikation">Politische Kultur und Kommunikation </a></li> 160 <li class="item-1061"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/wahlen-und-andere-formen-politischer-partizipation">Wahlen und andere Formen politischer Partizipation </a></li> 161 <li class="item-1062"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/effizienz-und-leistungsfaehigkeit-demokratischer-institutionen">Effizienz und Leistungsfähigkeit demokratischer Institutionen</a></li></ul></li> 162 <li class="item-1080"><a href="/das-fach-politikwissenschaft">Das Fach Politikwissenschaft</a></li> 163 <li class="item-750 js-accordion uk-parent"><a href>Ãber das pw-portal <span uk-nav-parent-icon></span></a> 164 <ul class="uk-nav-sub"> 165 166 <li class="item-1235"><a href="/pw-portal/was-wir-machen">Was wir machen</a></li> 167 <li class="item-1230"><a href="/pw-portal/wer-wir-sind">Wer wir sind</a></li> 168 <li class="item-1229"><a href="/pw-portal/autor-innen">Autor*innen</a></li> 169 <li class="item-1317"><a href="/pw-portal/news-aus-dem-pw-portal">News aus dem pw-portal</a></li></ul></li></ul> 170 171</div> 172</div> <div> 173<div class="uk-panel" id="module-tm-4"> 174 175 176 177 178<!-- --> <form id="search-tm-4" action="/suche" method="get" role="search" class="uk-search js-finder-searchform uk-search-default uk-width-1-1"><span uk-search-icon uk-icon="myicons-pwicon--suchen" class="uk-position-z-index pw-search-icon"></span><input name="q" class="js-finder-search-query uk-search-input" placeholder="Suche" required aria-label="Suche" type="search"></form> 179 180 181 182 183 184 185</div> 186</div></div> 187 </div> 188 189 190 </div> 191 </div> 192 193 194 195 196</header> 197 198 199 200 201<header class="tm-header uk-visible@l"> 202 203 204 205 <div uk-sticky media="@l" cls-active="uk-navbar-sticky" sel-target=".uk-navbar-container"> 206 207 <div class="uk-navbar-container"> 208 209 <div class="uk-container uk-container-expand"> 210 <nav class="uk-navbar" uk-navbar="{"align":"center","container":".tm-header > [uk-sticky]","boundary":".tm-header .uk-navbar-container"}"> 211 212 <div class="uk-navbar-left "> 213 214 <a href="https://pw-portal.de/" aria-label="Zurück zur Startseite" class="uk-logo uk-navbar-item"> 215 <img src="/images/Logos/PW_Logo_RZ.svg" width="230" height="81" alt></a> 216 217 218 219 </div> 220 221 222 <div class="uk-navbar-right"> 223 224 225<ul class="uk-navbar-nav"> 226 227 <li class="item-1010 uk-active uk-parent"><a role="button" class="as">AuÃen- und Sicherheitspolitik</a> 228 <div class="uk-drop uk-navbar-dropdown" mode="hover" pos="bottom-center" style="width: 600px;"><div><ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> 229 230 <li class="item-1232"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick" class="as">Alle Beiträge im Ãberblick</a></li> 231 <li class="item-1051 uk-active"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system">Strategische Konkurrenz im internationalen System</a></li> 232 <li class="item-1052"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/konflikte-und-krisen-weltweit">Konflikte und Krisen weltweit</a></li> 233 <li class="item-1053"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/radikalisierung-und-terrorismus">Radikalisierung und Terrorismus</a></li> 234 <li class="item-1054"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/internationale-ordnung-und-institutionen">Internationale Ordnung und Institutionen</a></li></ul></div></div></li> 235 <li class="item-1011 uk-parent"><a role="button" class="df">Demokratie und Frieden</a> 236 <div class="uk-drop uk-navbar-dropdown" mode="hover" pos="bottom-center" style="width: 600px;"><div><ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> 237 238 <li class="item-1233"><a href="/demokratie-und-frieden/ueberblick" class="df">Alle Beiträge im Ãberblick</a></li> 239 <li class="item-1055"><a href="/demokratie-und-frieden/autokratien-und-autokratisierung-politischer-systeme">Autokratien und Autokratisierung politischer Systeme</a></li> 240 <li class="item-1056"><a href="/demokratie-und-frieden/demokratie-durch-frieden-frieden-durch-demokratie">Demokratie durch Frieden â Frieden durch Demokratie?</a></li> 241 <li class="item-1057"><a href="/demokratie-und-frieden/die-versprechen-der-liberalen-demokratie">Die Versprechen der liberalen Demokratie</a></li> 242 <li class="item-1058"><a href="/demokratie-und-frieden/wandel-gesellschaft-klima-wirtschaft-politische-herausforderung">Der Wandel von Gesellschaft, Klima und Wirtschaft als politische Herausforderung </a></li></ul></div></div></li> 243 <li class="item-1012 uk-parent"><a role="button">Repräsentation und Parlamentarismus</a> 244 <div class="uk-drop uk-navbar-dropdown" mode="hover" pos="bottom-center" style="width: 600px;"><div><ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> 245 246 <li class="item-1234"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/ueberblick">Alle Beiträge im Ãberblick</a></li> 247 <li class="item-1059"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/parlamente-und-parteiendemokratie-unter-druck">Parlamente und Parteiendemokratie - unter Druck? </a></li> 248 <li class="item-1060"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/politische-kultur-und-kommunikation">Politische Kultur und Kommunikation </a></li> 249 <li class="item-1061"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/wahlen-und-andere-formen-politischer-partizipation">Wahlen und andere Formen politischer Partizipation </a></li> 250 <li class="item-1062"><a href="/repraesentation-und-parlamentarismus/effizienz-und-leistungsfaehigkeit-demokratischer-institutionen">Effizienz und Leistungsfähigkeit demokratischer Institutionen</a></li></ul></div></div></li> 251 <li class="item-1080"><a href="/das-fach-politikwissenschaft">Das Fach Politikwissenschaft</a></li> 252 <li class="item-750 uk-parent"><a role="button">Ãber das pw-portal</a> 253 <div class="uk-drop uk-navbar-dropdown" mode="hover" pos="bottom-center"><div><ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> 254 255 <li class="item-1235"><a href="/pw-portal/was-wir-machen">Was wir machen</a></li> 256 <li class="item-1230"><a href="/pw-portal/wer-wir-sind">Wer wir sind</a></li> 257 <li class="item-1229"><a href="/pw-portal/autor-innen">Autor*innen</a></li> 258 <li class="item-1317"><a href="/pw-portal/news-aus-dem-pw-portal">News aus dem pw-portal</a></li></ul></div></div></li></ul> 259 260 261<!-- --> <form id="search-tm-3" action="/suche" method="get" role="search" class="uk-search js-finder-searchform uk-search-default"><span uk-search-icon uk-icon="myicons-pwicon--suchen" class="uk-position-z-index pw-search-icon"></span><input name="q" class="js-finder-search-query uk-search-input" placeholder="Suche" required aria-label="Suche" type="search"></form> 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 </div> 272 273 </nav> 274 </div> 275 276 </div> 277 278 </div> 279 280 281 282 283 284 285 286 287</header> 288 289 290 291 292 <main id="tm-main" > 293 294 295 <div id="system-message-container" aria-live="polite"></div> 296 297 <!-- Builder #page --><style class="uk-margin-remove-adjacent">#as .uk-tile-default{margin-top: -70px;}</style> 298<div id="as" class="topic1-section uk-section-primary uk-preserve-color"> 299 <div class="uk-background-norepeat uk-background-width-1-1 uk-background-center-center uk-section uk-padding-remove-top uk-section-large-bottom" style="background-color: #7215BD;" data-sources="[{"type":"image\/webp","srcset":"\/media\/yootheme\/cache\/7b\/1.1_Strag_Konkurrenz_AdobeStock_247818160-7b4f9c09.webp 768w, \/media\/yootheme\/cache\/5d\/1.1_Strag_Konkurrenz_AdobeStock_247818160-5d219c9e.webp 1024w, \/media\/yootheme\/cache\/2e\/1.1_Strag_Konkurrenz_AdobeStock_247818160-2ed42063.webp 1197w","sizes":"(min-width: 1197px) 1197px"}]" data-src="/images/headers/1.1_Strag_Konkurrenz_AdobeStock_247818160.jpg" uk-img> 300 301 302 303 304 <div class="uk-container"> 305
306<div class="uk-grid-margin uk-grid tm-grid-expand" uk-grid> 307 308 309<div class="uk-width-3-5@m"> 310 311 312 313 314 315 316 317<div class="uk-card uk-card-primary uk-card-small uk-card-body uk-margin-remove-first-child bg-topic1"> 318 319 320 321 322 323 324 325 326 327 328 <div class="el-meta uk-text-meta uk-margin-top">AuÃen- und Sicherheitspolitik</div> 329 <h3 class="el-title uk-card-title uk-margin-top uk-margin-remove-bottom">Strategische Konkurrenz im<br>internationalen System </h3> 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339 340 341 342 343</div> 344 345 346 347 348</div> 349<div class="uk-width-2-5@m"> 350 351 352 353 354 355 356 357 358 359 360 361</div> 362 363</div> 364 </div> 365 366 367 </div> 368 369</div> 370<div id="as" class="topic1-section bg-topic1 uk-section-primary uk-preserve-color uk-section uk-padding-remove-top uk-section-small-bottom"> 371 372 373 374 375 376 <div class="uk-container"> 377
378<div class="uk-grid-margin uk-grid tm-grid-expand" uk-grid> 379 380 381<div class="uk-grid-item-match uk-width-3-5@m decoborder-topic1"> 382 <div class="uk-tile-default uk-tile uk-tile-xsmall uk-flex uk-flex-middle"> 383 384 385 386 <div class="uk-panel uk-width-1-1"> 387 388 <div class="uk-panel uk-margin"><p>Konkurrenzverhältnisse zwischen Nationalstaaten prägen die internationalen Beziehungen, die internationale Ordnung und Fragen von Krieg und Frieden. In diesem Themenbereich sollen diese vielschichtigen und komplexen Konkurrenzbeziehungen insbesondere aus der Perspektive der Strategic Studies in den Blick genommen werden.</p></div> 389<div class="uk-accordion-default uk-position-relative" uk-accordion="collapsible: true;" style="top: -40px;"> 390 391<div class="el-item"> 392 <a class="el-title uk-accordion-title" href>... <span uk-accordion-icon></span></a> 393 394 <div class="uk-accordion-content"> 395 396 <div class="el-content uk-panel"><p>Die internationale Ordnung schien nach Beendigung des Ost-West-Konflikts durch die Abwesenheit strategischer Konkurrenz gekennzeichnet zu sein. Nach dem Zusammenbruch der Sowjetunion waren die USA unangefochten die einzig verbliebende Weltmacht. Kein anderer Staat konnte - während dieses mehr als zwei Jahrzehnte andauernden âunipolaren Momentsâ - die Vereinigten Staaten auch nur ansatzweise politisch, ökonomisch, kulturell oder gar militärisch herausfordern.</p> 397<p>Doch diese Zeit scheint endgültig vorbei zu sein. Der Aufstieg neuer Mächte sortiert die internationale Ordnung derzeit neu und verschiebt die globalen Kräfteverhältnisse. Insbesondere die Rivalität zwischen den USA und China kann inzwischen als das zentrale Leitparadigma der internationalen Beziehungen gelten. China fordert den US-amerikanischen Führungsanspruch heraus, sodass sich beide Staaten in einem Konkurrenzkampf um die globale Vormachtstellung befinden, der verschiedene Dimensionen aufweist und die (sicherheits-)politischen, technologischen, militärischen und wirtschaftlichen Dynamiken in der Welt schon heute prägt. Dies zeigt sich beispielsweise in der massiven Politisierung der Handelsbeziehungen beider Staaten: Handelsbilanzen, Zollpolitik, Lieferketten und technologische Ãberlegenheit bei der Produktion sensibler Güter werden von beiden Seiten âgeopolitischâ gedacht und eng mit weltordnungspolitischen Fragen verbunden. Auch militärisch fordert die VR China die USA zunehmend heraus, indem sie die Lücke zu den Potentialen der USA durch massive Aufrüstungsprogramme verkleinert und im Zuge der Ein-China-Politik mit der Eroberung Taiwans droht. In Bezug auf die militärische Dimension wird teilweise vor der Gefahr des Zuschnappens der âThukydides-Falleâ gewarnt, die eine Konstellation beschreibt, in der eine aufsteigende Macht den etablierten Hegemon herausfordert, was historisch häufig in einer militärischen Eskalation gemündet habe. Folgenreich ist die sich zuspitzende Staatenkonkurrenz auch für multilaterale Institutionen wie die Welthandelsorganisation, deren Legitimation und Funktionsfähigkeit zunehmend erodieren. Dies liegt auch daran, dass sich die USA unterdessen von einer liberalen internationalen Ordnung, die sie als Hegemon maÃgeblich gestaltet haben, offen abwenden.</p> 398<p>Besonders deutlich wird der Bruch mit dieser regelbasierten Ordnung, deren Geltung von mächtigen Staaten bei Bedarf allerdings immer schon recht selektiv gehandhabt wurde, am Beispiel Ru
398sslands, das offen expansionistische Ansprüche hegt und durch seinen Angriffskrieg gegen die Ukraine die europäische Sicherheitsarchitektur radikal infrage stellt. Das Land sieht sich â insbesondere unterfüttert durch sein Nuklearwaffenarsenal â als GroÃmacht an und beansprucht eine exklusive Einflusssphäre über groÃe Teile des postsowjetischen Raums. Dabei wird Russland zunehmend von China, Iran und Nordkorea unterstützt (politisch, ökonomisch und militärisch), deren gemeinsames Ziel es ist, die internationale Dominanz der USA zurückzudrängen.</p> 399<p>Neben diesen globalen Konkurrenzverhältnissen existieren auch in unterschiedlichen Weltregionen strategische Konkurrenzverhältnisse zwischen Staaten, die nach regionaler Dominanz oder gar Hegemonie streben. Besonders brisant und komplex stellt sich die Lage im Nahen Osten dar, wo der Iran mit seinen schiitischen Verbündeten in einem geopolitischen, ideologischen und sicherheitspolitischen Konflikt mit Saudi-Arabien und dessen Verbündeten steht und dabei sowohl um die Vormachtstellung am Persischen Golf als auch um die Führungsrolle in der islamischen Welt ringt. Ein zentrales Narrativ in der iranischen Politik ist zudem die Forderung nach einer Vernichtung Israels, das sich zuletzt den Golfmonarchien Saudi-Arabien, Vereinigte Arabische Emirate und Bahrain angenähert hatte und dank seiner militärischen Dominanz und diversen erfolgreichen Militäroperationen in Nachbarländern selbst Anspruch auf den Status als regionaler Hegemon erheben kann. Dabei konnte Israel den Einfluss des Iran und seiner Proxies jüngst stark zurückdrängen.</p> 400<p>Darüber hinaus möchten sich aufstrebende Mächte wie Indien und Brasilien auf globaler Ebne nicht mit einer neuen uni- oder bipolaren Ordnung zufriedengeben und erheben den Anspruch, die internationale Ordnung mitzuprägen und mitzugestalten. Dies gilt auch für die Europäische Union, die unter dem Stichwort der âstrategischen Autonomieâ bereits seit Jahren diskutiert, wie die auÃenpolitische Kohärenz und Handlungsfähigkeit der EU gestärkt werden können. Wie komplex, multidimensional und politikfeldabhängig die Konkurrenzbeziehungen dieser Blöcke untereinander sein können, lässt sich an der Formulierung verdeutlichen, mit der die EU ihr Verhältnis gegenüber China definiert. Demnach sei die Volksrepublik âPartner, Wettbewerber und systemischer Rivaleâ in einem. Während sich die Partnerschaft beispielsweise auf Fragen der Klimapolitik und des Handels bezieht, befinde man sich auch in einem Wettlauf um Märkte und Ressourcen. Gleichzeitig würden Chinas Weltordnungsambitionen und Versuche, sein autoritäres Modell im globalen MaÃstab zu verbreiten, das Land aus Sicht der EU zu einem systemischen Rivalen machen. </p> 401<p>All diese Entwicklungen werden in der Forschung der Internationalen Beziehungen, aber auch der ursprünglich aus dem angelsächsischen Bereich stammenden Strategic Studies aufgegriffen, die die unterschiedlichen Dimensionen von strategischer Konkurrenz zwischen Staaten untersuchen. Als âstrategischâ werden dabei nach Joachim Krause jene politischen Prozesse verstanden, bei denen durch direkten oder indirekten Einsatz von Macht (nicht immer, aber auch durch den Einsatz militärischer Mittel) wesentliche politische Weichenstellungen erfolgen. In diesem Themenfeld erscheinen daher Beiträge, die sich mit der Beschreibung, der Analyse und der Prognose von strategischen Konkurrenzbeziehungen befassen: Welche Rolle spielen Parameter wie Wirtschaftskraft, technologische Innovation, strategische Abhängigkeiten oder Wandel in den Konkurrenzbeziehungen? Dabei wird auch die militärstrategische Dimension sowie die Konfrontation in den Domänen des Cyber- und des Informationskriegs betrachtet. Somit werden auch Themen wie Abschreckung, strategische Kultur, Verteidigung und Interventionsfähigkeit wieder relevant.</p></div> 402 403 </div> 404</div> 405</div> 406 407 </div> 408 409 </div> 410</div> 411<div class="uk-grid-item-match uk-flex-middle uk-width-2-5@m uk-visible@m"> 412 413 414 415 416 <div class="uk-panel uk-width-1-1"> 417 418 419<div class="uk-panel bg-topic1 hide-active-menu uk-visible@m"> 420 421 422<ul class="uk-nav uk-nav-default"> 423 424 <li class="item-1232"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick" class="as">Alle Beiträge im Ãberblick</a></li> 425 <li class="item-1051 uk-active"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/strategische-konkurrenz-im-internationalen-system">Strategische Konkurrenz im internationalen System</a></li> 426 <li class="item-1052"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/konflikte-und-krisen-weltweit">Konflikte und Krisen weltweit</a></li> 427 <li class="item-1053"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/radikalisierung-und-terrorismus">Radikalisierung und Terrorismus</a></li> 428 <li class="item-1054"><a href="/aussen-und-sicherheitspolitik/internationale-ordnung-und-institutionen">Internationale Ordnung und Institutionen</a></li></ul> 429 430</div> 431 432 </div> 433 434 435</div> 436 437</div> 438 </div> 439 440 441 442</div> 443<div class="uk-section-default uk-section"> 444 445 446 447 448 449 <div class="uk-container"> 450
451<div class="uk-grid-margin uk-grid tm-grid-expand"> 452 453 454<div class="uk-width-3-5@m"> 455 456 457 458 459 460 461 462<div class="fs-grid uk-margin"> 463 464 465 <div id="js-bd6c2" class="uk-grid-match uk-child-width-1-1 fs-load-more-container" uk-grid uk-grid-checked="uk-tile-default,uk-tile-muted"> <div class="fs-grid-item-1-container fs-load-more-item fs-mw"> 466<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 467 468 469 470 471<a class="el-item fs-grid-item-1 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/uncle-sam-wants-critical-minerals-die-neue-us-rohstoffpolitik-unter-trump-ii-strategisches-vorbild-fuer-deutschland"> 472 <object> 473 474 475 476 477 478 479 480 481 482 483 484 485 486 487 488 489 490 491 492 493 494 495 496 497 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 498<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 499 500 501<div class="uk-width-2-5@m"> 502 503 504 505 506 507 508 509<div class="uk-margin"> 510 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/ce/Seltene-Erden-ce1f7de7.webp 300w, /media/yootheme/cache/a4/Seltene-Erden-a4dc3da1.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/e1/Seltene-Erden-e1961433.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="361"></picture> 511 512</div> 513 514 515 516 517</div> 518<div class="uk-width-3-5@m"> 519 520 521 522 523 524 525 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Analyse / 10.08.2026</div> 526<h3 class="uk-margin-remove-top"> 527 528 529 Uncle Sam wants Critical Minerals: Die neue US-Rohstoffpolitik unter Trump II â Strategisches Vorbild für Deutschland? 530 531 532</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Mit der zweiten Amtszeit von Präsident Donald Trump steigen die USA wieder groà ins Bergbau- und Rohstoffgeschäft ein. Das Ziel: Die Reduzierung ihrer gefährlich hohen Abhängigkeit von China bei kritâ¦</div> 533 534 535 536 537</div> 538 539</div></div> </div> 540 541 542 543 544 545 546 547 548 549 550 551 </object> 552</a> 553 554 555 556 557</div> </div> <div class="fs-grid-item-2-container fs-load-more-item fs-mw"> 558<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 559 560 561 562 563<a class="el-item fs-grid-item-2 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/das-gespenst-der-geopolitik"> 564 <object> 565 566 567 568 569 570 571 572 573 574 575 576 577 578 579 580 581 582 583 584 585 586 587 588 589 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 590<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 591 592 593<div class="uk-width-2-5@m"> 594 595 596 597 598 599 600 601<div class="uk-margin"> 602 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/24/Schlichte-Leonard-2466e9fb.webp 300w, /media/yootheme/cache/af/Schlichte-Leonard-af4be655.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/28/Schlichte-Leonard-28c9edf5.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="234"></picture> 603 604</div> 605 606 607 608 609</div> 610<div class="uk-width-3-5@m"> 611 612 613 614 615 616 617 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Doppelrezension / 05.08.2026</div> 618<h3 class="uk-margin-remove-top"> 619 620 621 Das Gespenst der Geopolitik 622 623 624</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Das geopolitische Denken feiert Renaissance. Doch steckt hinter dem Begriff mehr als bloà zynische Machtstaatspolitik, die ins intellektuelle und politische Elend führt? Oder ist Geopolitik im Gegentâ¦</div> 625 626 627 628 629</div> 630 631</div></div> </div> 632 633 634 635 636 637 638 639 640 641 642 643 </object> 644</a> 645 646 647 648 649</div> </div> <div class="fs-grid-item-3-container fs-load-more-item fs-mw"> 650<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 651 652 653 654 655<a class="el-item fs-grid-item-3 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/europas-seestreitkraefte-als-aussen-und-sicherheitspolitische-instrumente-zwischen-1990-und-heute"> 656 <object> 657 658 659 660 661 662 663 664 665 666 667 668 669 670 671 672 673 674 675 676 677 678 679 680 681 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin">
682<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 683 684 685<div class="uk-width-2-5@m"> 686 687 688 689 690 691 692 693<div class="uk-margin"> 694 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/93/navel-2.0-9313e15a.webp 300w, /media/yootheme/cache/f2/navel-2.0-f2e11592.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/32/navel-2.0-32296a94.png" alt loading="lazy" width="300" height="210"></picture> 695 696</div> 697 698 699 700 701</div> 702<div class="uk-width-3-5@m"> 703 704 705 706 707 708 709 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Sammelrezension / 23.07.2026</div> 710<h3 class="uk-margin-remove-top"> 711 712 713 Europas Seestreitkräfte als auÃen- und sicherheitspolitische Instrumente zwischen 1990 und heute 714 715 716</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Sebastian Bruns</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie haben sich Europas Seestreitkräfte seit dem Ende des Kalten Krieges gewandelt und welche Rolle spielt dabei die Deutsche Marine? In dieser Sammelrezension bespricht Sebastian Bruns zwei 2024 erscâ¦</div> 717 718 719 720 721</div> 722 723</div></div> </div> 724 725 726 727 728 729 730 731 732 733 734 735 </object> 736</a> 737 738 739 740 741</div> </div> <div class="fs-grid-item-4-container fs-load-more-item fs-mw"> 742<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 743 744 745 746 747<a class="el-item fs-grid-item-4 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/moritz-rudolph-einheit-und-zerfall-internationale-politik-in-der-aelteren-kritischen-theorie"> 748 <object> 749 750 751 752 753 754 755 756 757 758 759 760 761 762 763 764 765 766 767 768 769 770 771 772 773 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 774<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 775 776 777<div class="uk-width-2-5@m"> 778 779 780 781 782 783 784 785<div class="uk-margin"> 786 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/79/Einheit-und-Zerfall-79cba242.webp 300w, /media/yootheme/cache/1b/Einheit-und-Zerfall-1bce6742.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/07/Einheit-und-Zerfall-076b237a.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="400"></picture> 787 788</div> 789 790 791 792 793</div> 794<div class="uk-width-3-5@m"> 795 796 797 798 799 800 801 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 08.05.2026</div> 802<h3 class="uk-margin-remove-top"> 803 804 805 Moritz Rudolph: Einheit und Zerfall. Internationale Politik in der älteren Kritischen Theorie 806 807 808</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Günther Auth</div><div class="uk-panel uk-margin">Moritz Rudolph rekonstruiert die âDialektik von Einheit und Zerfallâ als das zentrale Motiv der älteren Kritischen Theorie im Nachdenken über internationale Politik. Er empfiehlt neueren Kritischen Tâ¦</div> 809 810 811 812 813</div> 814 815</div></div> </div> 816 817 818 819 820 821 822 823 824 825 826 827 </object> 828</a> 829 830 831 832 833</div> </div> <div class="fs-grid-item-5-container fs-load-more-item fs-mw"> 834<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 835 836 837 838 839<a class="el-item fs-grid-item-5 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/jana-puglierin-wer-verteidigt
839-europa-die-neuen-kriegsgefahren-und-was-wir-tun-muessen-um-uns-zu-schuetzen"> 840 <object> 841 842 843 844 845 846 847 848 849 850 851 852 853 854 855 856 857 858 859 860 861 862 863 864 865 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 866<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 867 868 869<div class="uk-width-2-5@m"> 870 871 872 873 874 875 876 877<div class="uk-margin"> 878 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/5d/Wer-verteidigt-Europa-2.jpg-5d1653a0.webp 300w, /media/yootheme/cache/ae/Wer-verteidigt-Europa-2.jpg-aeb649dd.webp 456w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/66/Wer-verteidigt-Europa-2.jpg-666724af.png" alt loading="lazy" width="300" height="420"></picture> 879 880</div> 881 882 883 884 885</div> 886<div class="uk-width-3-5@m"> 887 888 889 890 891 892 893 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 02.04.2026</div> 894<h3 class="uk-margin-remove-top"> 895 896 897 Jana Puglierin: Wer verteidigt Europa? Die neuen Kriegsgefahren und was wir tun müssen, um uns zu schützen 898 899 900</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie steht es um die Verteidigungsfähigkeit Europas in Zeiten geopolitischer Umbrüche? Jana Puglierin, Leiterin des Berliner Büros des European Council on Foreign Relations, zeigt, wie sehr Europa zwiâ¦</div> 901 902 903 904 905</div> 906 907</div></div> </div> 908 909 910 911 912 913 914 915 916 917 918 919 </object> 920</a> 921 922 923 924 925</div> </div> <div class="fs-grid-item-6-container fs-load-more-item fs-mw"> 926<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 927 928 929 930 931<a class="el-item fs-grid-item-6 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/katja-gloger-georg-mascolo-das-versagen-eine-investigative-geschichte-der-deutschen-russlandpolitik"> 932 <object> 933 934 935 936 937 938 939 940 941 942 943 944 945 946 947 948 949 950 951 952 953 954 955 956 957 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 958<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 959 960 961<div class="uk-width-2-5@m"> 962 963 964 965 966 967 968 969<div class="uk-margin"> 970 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/46/Das-Versagen-465b7b8e.webp 300w, /media/yootheme/cache/47/Das-Versagen-472345a0.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/65/Das-Versagen-651d6fe4.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="476"></picture> 971 972</div> 973 974 975 976 977</div> 978<div class="uk-width-3-5@m"> 979 980 981 982 983 984 985 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 18.03.2026</div> 986<h3 class="uk-margin-remove-top"> 987 988 989 Katja Gloger, Georg Mascolo: Das Versagen. Eine investigative Geschichte der deutschen Russlandpolitik 990 991 992</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie konnte die deutsche Russlandpolitik über Jahrzehnte scheitern? Katja Gloger und Georg Mascolo zeigen in ihrem Buch, dass ein Zusammenspiel aus Faktenignoranz, geduldigem Geschehenlassen und selbsâ¦</div> 993 994 995 996 997</div> 998 999</div></div> </div> 1000 1001 1002 1003 1004 1005 1006 1007 1008 1009 1010 1011 </object> 1012</a> 1013 1014 1015 1016 1017</div> </div> <div class="fs-grid-item-7-container fs-load-more-item fs-mw"> 1018<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1019 1020 1021 1022 1023<a class="el-item fs-grid-item-7 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/mia-bennett-klaus-dod
1023ds-unfrozen-the-fight-for-the-future-of-the-arctic"> 1024 <object> 1025 1026 1027 1028 1029 1030 1031 1032 1033 1034 1035 1036 1037 1038 1039 1040 1041 1042 1043 1044 1045 1046 1047 1048 1049 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 1050<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1051 1052 1053<div class="uk-width-2-5@m"> 1054 1055 1056 1057 1058 1059 1060 1061<div class="uk-margin"> 1062 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/b7/Unfrozen-b71747ca.webp 300w, /media/yootheme/cache/36/Unfrozen-3680ff40.webp 600w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/media/yootheme/cache/e0/Unfrozen-e0bebedd.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="464"></picture> 1063 1064</div> 1065 1066 1067 1068 1069</div> 1070<div class="uk-width-3-5@m"> 1071 1072 1073 1074 1075 1076 1077 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 24.02.2026</div> 1078<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1079 1080 1081 Mia Bennett, Klaus Dodds: Unfrozen. The Fight for the Future of the Arctic 1082 1083 1084</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Tobias Etzold</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie wirken sich Klimawandel, ökonomische Entwicklung und geopolitische Spannungen auf die Arktis und deren Zukunft aus? Die damit verbundenen Entwicklungspfade und Bedrohungen untersuchen Mia Bennettâ¦</div> 1085 1086 1087 1088 1089</div> 1090 1091</div></div> </div> 1092 1093 1094 1095 1096 1097 1098 1099 1100 1101 1102 1103 </object> 1104</a> 1105 1106 1107 1108 1109</div> </div> <div class="fs-grid-item-8-container fs-load-more-item fs-mw"> 1110<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1111 1112 1113 1114 1115<a class="el-item fs-grid-item-8 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/herfried-muenkler-macht-im-umbruch-deutschlands-rolle-in-europa-und-die-herausforderungen-des-21-jahrhunderts"> 1116 <object> 1117 1118 1119 1120 1121 1122 1123 1124 1125 1126 1127 1128 1129 1130 1131 1132 1133 1134 1135 1136 1137 1138 1139 1140 1141 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 1142<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1143 1144 1145<div class="uk-width-2-5@m"> 1146 1147 1148 1149 1150 1151 1152 1153<div class="uk-margin"> 1154 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/3c/macht-im-umbruch-3cbc2536.webp 260w" sizes="(min-width: 260px) 260px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/macht-im-umbruch.png" alt loading="lazy" width="300" height="462"></picture> 1155 1156</div> 1157 1158 1159 1160 1161</div> 1162<div class="uk-width-3-5@m"> 1163 1164 1165 1166 1167 1168 1169 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 08.08.2025</div> 1170<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1171 1172 1173 Herfried Münkler: Macht im Umbruch. Deutschlands Rolle in Europa und die Herausforderungen des 21. Jahrhunderts 1174 1175 1176</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie sollte Deutschland mit den geopolitischen Krisen der Gegenwart umgehen â abwartend oder strategisch? Herfried Münkler fordert ein Ende von âauÃenpolitischem Wunschdenkenâ zugunsten realpolitischeâ¦</div> 1177 1178 1179 1180 1181</div> 1182 1183</div></div> </div> 1184 1185 1186 1187 1188 1189 1190 1191 1192 1193 1194 1195 </object> 1196</a> 1197 1198 1199 1200 1201</div> </div> <div class="fs-grid-item-9-container fs-load-more-item fs-mw"> 1202<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1203 1204 1205 1206 1207<a class="el-item fs-grid-item-9 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/soeren-urbansky-martin-wagner-china-und-russland-kurze-geschichte-einer-langen-beziehung"> 1208 <object> 1209 1210 1211 1212 1213 1214 1215 1216 1217 1218 1219 1220 1221 1222 1223 1224 1225 1226 1227 1228 1229 1230 1231 1232 1233 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin">
1234<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1235 1236 1237<div class="uk-width-2-5@m"> 1238 1239 1240 1241 1242 1243 1244 1245<div class="uk-margin"> 1246 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/44/china-und-russland_9783518431887_cover-443bfe6d.webp 252w" sizes="(min-width: 252px) 252px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/china-und-russland_9783518431887_cover.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="476"></picture> 1247 1248</div> 1249 1250 1251 1252 1253</div> 1254<div class="uk-width-3-5@m"> 1255 1256 1257 1258 1259 1260 1261 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 15.07.2025</div> 1262<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1263 1264 1265 Sören Urbansky, Martin Wagner: China und Russland. Kurze Geschichte einer langen Beziehung 1266 1267 1268</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie stabil ist die Partnerschaft zwischen China und Russland wirklich? Sören Urbansky und Martin Wagner zeichnen die spannungsgeladene Geschichte der beiden GroÃmächte nach â von frühen Missverständnâ¦</div> 1269 1270 1271 1272 1273</div> 1274 1275</div></div> </div> 1276 1277 1278 1279 1280 1281 1282 1283 1284 1285 1286 1287 </object> 1288</a> 1289 1290 1291 1292 1293</div> </div> <div class="fs-grid-item-10-container fs-load-more-item fs-mw"> 1294<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1295 1296 1297 1298 1299<a class="el-item fs-grid-item-10 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/andreas-roedder-der-verlorene-frieden-vom-fall-der-mauer-zum-neuen-ost-west-konflikt"> 1300 <object> 1301 1302 1303 1304 1305 1306 1307 1308 1309 1310 1311 1312 1313 1314 1315 1316 1317 1318 1319 1320 1321 1322 1323 1324 1325 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 1326<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1327 1328 1329<div class="uk-width-2-5@m"> 1330 1331 1332 1333 1334 1335 1336 1337<div class="uk-margin"> 1338 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/72/der-verlorene-frieden-72bb9fba.webp 259w" sizes="(min-width: 259px) 259px"><img class="el-image" src="/images/Fotos-Beitraege/der-verlorene-frieden.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="463"></picture> 1339 1340</div> 1341 1342 1343 1344 1345</div> 1346<div class="uk-width-3-5@m"> 1347 1348 1349 1350 1351 1352 1353 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 06.06.2025</div> 1354<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1355 1356 1357 Andreas Rödder: Der verlorene Frieden. Vom Fall der Mauer zum neuen Ost-West-Konflikt 1358 1359 1360</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie konnte die Hoffnung auf eine friedliche Weltordnung nach 1990 in einen neuen Ost-West-Konflikt münden? Andreas Rödder geht dieser Frage mit interdisziplinärem Blick nach und zeichnet â aus westliâ¦</div> 1361 1362 1363 1364 1365</div> 1366 1367</div></div> </div> 1368 1369 1370 1371 1372 1373 1374 1375 1376 1377 1378 1379 </object> 1380</a> 1381 1382 1383 1384 1385</div> </div> <div class="fs-grid-item-11-container fs-load-more-item fs-mw"> 1386<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1387 1388 1389 1390 1391<a class="el-item fs-grid-item-11 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/nicolo-fasola-reinterpreting-russias-strategic-culture-the-russian-way-of-war"> 1392 <object> 1393 1394 1395 1396 1397 1398 1399 1400 1401 1402 1403 1404 1405 1406 1407 1408 1409 1410 1411 1412 1413 1414 1415 1416 1417 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin">
1418<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1419 1420 1421<div class="uk-width-2-5@m"> 1422 1423 1424 1425 1426 1427 1428 1429<div class="uk-margin"> 1430 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/97/russias-strategic-culture-97f2f6cd.webp 265w" sizes="(min-width: 265px) 265px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/russias-strategic-culture.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="453"></picture> 1431 1432</div> 1433 1434 1435 1436 1437</div> 1438<div class="uk-width-3-5@m"> 1439 1440 1441 1442 1443 1444 1445 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 28.05.2025</div> 1446<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1447 1448 1449 Nicolò Fasola: Reinterpreting Russiaâs Strategic Culture â The Russian Way of War 1450 1451 1452</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Norbert Eitelhuber</div><div class="uk-panel uk-margin">Nicolò Fasola analysiert Primärquellen auf das Vorhandensein strategischer Ãberzeugungen russischer Eliten im Sicherheitsbereich und wendet die Erkenntnisse auf russische Militäroperationen in Georgiâ¦</div> 1453 1454 1455 1456 1457</div> 1458 1459</div></div> </div> 1460 1461 1462 1463 1464 1465 1466 1467 1468 1469 1470 1471 </object> 1472</a> 1473 1474 1475 1476 1477</div> </div> <div class="fs-grid-item-12-container fs-load-more-item fs-mw"> 1478<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1479 1480 1481 1482 1483<a class="el-item fs-grid-item-12 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/lon-strauss-und-njord-wegge-hrsg-defending-natos-northern-flank-power-projection-and-military-operations"> 1484 <object> 1485 1486 1487 1488 1489 1490 1491 1492 1493 1494 1495 1496 1497 1498 1499 1500 1501 1502 1503 1504 1505 1506 1507 1508 1509 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 1510<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1511 1512 1513<div class="uk-width-2-5@m"> 1514 1515 1516 1517 1518 1519 1520 1521<div class="uk-margin"> 1522 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/37/defending-natos-nothern-flank-3782137d.webp 261w" sizes="(min-width: 261px) 261px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/defending-natos-nothern-flank.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="460"></picture> 1523 1524</div> 1525 1526 1527 1528 1529</div> 1530<div class="uk-width-3-5@m"> 1531 1532 1533 1534 1535 1536 1537 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 20.05.2025</div> 1538<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1539 1540 1541 Lon Strauss und Njord Wegge (Hrsg.): Defending NATOâs Northern Flank. Power Projection and Military Operations 1542 1543 1544</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Minna à lander</div><div class="uk-panel uk-margin">Die Beiträge dieses Sammelbands beleuchten das sicherheitspolitische Klima im hohen Norden sowie militärische Strategien, Fähigkeiten, Doktrinen und operative Konzepte, die die Arbeit der NATO im Norâ¦</div> 1545 1546 1547 1548 1549</div> 1550 1551</div></div> </div> 1552 1553 1554 1555 1556 1557 1558 1559 1560 1561 1562 1563 </object> 1564</a> 1565 1566 1567 1568 1569</div> </div> <div class="fs-grid-item-13-container fs-load-more-item fs-mw"> 1570<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1571 1572 1573 1574 1575<a class="el-item fs-grid-item-13 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/christian-bueger-timothy-edmunds-understanding-maritime-security"> 1576 <object> 1577 1578 1579 1580 1581 1582 1583 1584 1585 1586 1587 1588 1589 1590 1591 1592 1593 1594 1595 1596 1597 1598 1599 1600 1601 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin">
1602<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1603 1604 1605<div class="uk-width-2-5@m"> 1606 1607 1608 1609 1610 1611 1612 1613<div class="uk-margin"> 1614 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/cb/understanding-maritime-security-cb14b31d.webp 296w" sizes="(min-width: 296px) 296px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/understanding-maritime-security.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="461"></picture> 1615 1616</div> 1617 1618 1619 1620 1621</div> 1622<div class="uk-width-3-5@m"> 1623 1624 1625 1626 1627 1628 1629 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 02.05.2025</div> 1630<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1631 1632 1633 Christian Bueger, Timothy Edmunds: Understanding Maritime Security 1634 1635 1636</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Sebastian Bruns</div><div class="uk-panel uk-margin">Christian Bueger und Timothy Edmunds führen in die maritime Sicherheit ein und erklären, wie zwischenstaatliche Konflikte, Terrorismus oder Piraterie, Schmuggel und illegale Fischerei das Feld bestimâ¦</div> 1637 1638 1639 1640 1641</div> 1642 1643</div></div> </div> 1644 1645 1646 1647 1648 1649 1650 1651 1652 1653 1654 1655 </object> 1656</a> 1657 1658 1659 1660 1661</div> </div> <div class="fs-grid-item-14-container fs-load-more-item fs-mw"> 1662<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1663 1664 1665 1666 1667<a class="el-item fs-grid-item-14 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/martin-schulze-wessel-der-fluch-des-imperiums-die-ukraine-polen-und-der-irrweg-in-der-russischen-geschichte"> 1668 <object> 1669 1670 1671 1672 1673 1674 1675 1676 1677 1678 1679 1680 1681 1682 1683 1684 1685 1686 1687 1688 1689 1690 1691 1692 1693 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 1694<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1695 1696 1697<div class="uk-width-2-5@m"> 1698 1699 1700 1701 1702 1703 1704 1705<div class="uk-margin"> 1706 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/12/fluch-des-imperiums-1261f91a.webp 257w" sizes="(min-width: 257px) 257px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/fluch-des-imperiums.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="467"></picture> 1707 1708</div> 1709 1710 1711 1712 1713</div> 1714<div class="uk-width-3-5@m"> 1715 1716 1717 1718 1719 1720 1721 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 29.04.2025</div> 1722<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1723 1724 1725 Martin Schulze Wessel: Der Fluch des Imperiums. Die Ukraine, Polen und der Irrweg in der russischen Geschichte 1726 1727 1728</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Arno Mohr</div><div class="uk-panel uk-margin">Martin Schulze Wessel unternimmt eine tour dâhorizon durch die russische Geschichte seit Peter I. und macht dabei in der sich zunehmend entwickelnden Verbindung von GroÃmachtspolitik und russischen Nâ¦</div> 1729 1730 1731 1732 1733</div> 1734 1735</div></div> </div> 1736 1737 1738 1739 1740 1741 1742 1743 1744 1745 1746 1747 </object> 1748</a> 1749 1750 1751 1752 1753</div> </div> <div class="fs-grid-item-15-container fs-load-more-item fs-mw"> 1754<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1755 1756 1757 1758 1759<a class="el-item fs-grid-item-15 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/henry-farrell-abraham-newman-underground-empire-how-america-weaponized-the-world-economy"> 1760 <object> 1761 1762 1763 1764 1765 1766 1767 1768 1769 1770 1771 1772 1773 1774 1775 1776 1777 1778 1779 1780 1781 1782 1783 1784 1785 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin">
1786<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1787 1788 1789<div class="uk-width-2-5@m"> 1790 1791 1792 1793 1794 1795 1796 1797<div class="uk-margin"> 1798 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/04/underground-empire-04ad93fb.webp 260w" sizes="(min-width: 260px) 260px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/underground-empire.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="462"></picture> 1799 1800</div> 1801 1802 1803 1804 1805</div> 1806<div class="uk-width-3-5@m"> 1807 1808 1809 1810 1811 1812 1813 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 10.04.2025</div> 1814<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1815 1816 1817 Henry Farrell/Abraham Newman: Underground Empire. How America Weaponized the World Economy 1818 1819 1820</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Henry Farrell und Abraham Newman zeigen anhand verschiedener Beispiele und Konfliktfälle detailliert auf, wie die USA mit ihrer Telekommunikations-, Internet- und Satelliteninfrastruktur die globaleâ¦</div> 1821 1822 1823 1824 1825</div> 1826 1827</div></div> </div> 1828 1829 1830 1831 1832 1833 1834 1835 1836 1837 1838 1839 </object> 1840</a> 1841 1842 1843 1844 1845</div> </div> <div class="fs-grid-item-16-container fs-load-more-item fs-mw"> 1846<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1847 1848 1849 1850 1851<a class="el-item fs-grid-item-16 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/bastian-matteo-scianna-sonderzug-nach-moskau-geschichte-der-deutschen-russlandpolitik-seit-1990"> 1852 <object> 1853 1854 1855 1856 1857 1858 1859 1860 1861 1862 1863 1864 1865 1866 1867 1868 1869 1870 1871 1872 1873 1874 1875 1876 1877 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 1878<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1879 1880 1881<div class="uk-width-2-5@m"> 1882 1883 1884 1885 1886 1887 1888 1889<div class="uk-margin"> 1890 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/3c/sonderzug-nach-moskau-3ca7fe2f.webp 300w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/sonderzug-nach-moskau.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="462"></picture> 1891 1892</div> 1893 1894 1895 1896 1897</div> 1898<div class="uk-width-3-5@m"> 1899 1900 1901 1902 1903 1904 1905 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 25.03.2025</div> 1906<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1907 1908 1909 Bastian Matteo Scianna: Sonderzug nach Moskau. Geschichte der deutschen Russlandpolitik seit 1990 1910 1911 1912</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Jakob Kullik</div><div class="uk-panel uk-margin">Wie haben die verschiedenen Bundesregierungen seit 1990 die Beziehungen zu Russland jeweils eingeschätzt und gestaltet? Bastian Matteo Scianna analysiert hierzu die Kanzlerschaften von Helmut Kohl biâ¦</div> 1913 1914 1915 1916 1917</div> 1918 1919</div></div> </div> 1920 1921 1922 1923 1924 1925 1926 1927 1928 1929 1930 1931 </object> 1932</a> 1933 1934 1935 1936 1937</div> </div> <div class="fs-grid-item-17-container fs-load-more-item fs-mw"> 1938<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 1939 1940 1941 1942 1943<a class="el-item fs-grid-item-17 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/daniel-s-hamilton-joe-renouard-hg-the-transatlantic-community-and-china-in-the-age-of-disruption"> 1944 <object> 1945 1946 1947 1948 1949 1950 1951 1952 1953 1954 1955 1956 1957 1958 1959 1960 1961 1962 1963 1964 1965 1966 1967 1968 1969 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin">
1970<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 1971 1972 1973<div class="uk-width-2-5@m"> 1974 1975 1976 1977 1978 1979 1980 1981<div class="uk-margin"> 1982 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/f5/transatlantic-community-f56422c2.webp 261w" sizes="(min-width: 261px) 261px"><img class="el-image" src="/images/transatlantic-community.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="460"></picture> 1983 1984</div> 1985 1986 1987 1988 1989</div> 1990<div class="uk-width-3-5@m"> 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 13.01.2025</div> 1998<h3 class="uk-margin-remove-top"> 1999 2000 2001 Daniel S. Hamilton, Joe Renouard (Hg.): The Transatlantic Community and China in the Age of Disruption 2002 2003 2004</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Max Lüggert</div><div class="uk-panel uk-margin">Dieser Sammelband analysiert, was Chinas Aufstieg für die transatlantische Gemeinschaft in einer von GroÃmachtrivalität, technologischen Umwälzungen und Machtverschiebungen geprägten Gegenwart bedeutâ¦</div> 2005 2006 2007 2008 2009</div> 2010 2011</div></div> </div> 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 </object> 2024</a> 2025 2026 2027 2028 2029</div> </div> <div class="fs-grid-item-18-container fs-load-more-item fs-mw"> 2030<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 2031 2032 2033 2034 2035<a class="el-item fs-grid-item-18 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/nicolas-wolbrandt-israels-sicherheitspolitische-konfrontation-mit-dem-iran-in-syrien"> 2036 <object> 2037 2038 2039 2040 2041 2042 2043 2044 2045 2046 2047 2048 2049 2050 2051 2052 2053 2054 2055 2056 2057 2058 2059 2060 2061 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 2062<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 2063 2064 2065<div class="uk-width-2-5@m"> 2066 2067 2068 2069 2070 2071 2072 2073<div class="uk-margin"> 2074 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/31/israels-sicherheitspolitische-konfrontation-mit-dem-iran-in-syrien-3140f799.webp 300w" sizes="(min-width: 300px) 300px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/israels-sicherheitspolitische-konfrontation-mit-dem-iran-in-syrien.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="400"></picture> 2075 2076</div> 2077 2078 2079 2080 2081</div> 2082<div class="uk-width-3-5@m"> 2083 2084 2085 2086 2087 2088 2089 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 29.08.2024</div> 2090<h3 class="uk-margin-remove-top"> 2091 2092 2093 Nicolas Wolbrandt: Israels sicherheitspolitische Konfrontation mit dem Iran in Syrien 2094 2095 2096</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Michael Rohschürmann</div><div class="uk-panel uk-margin">Diese Analyse blickt aus defensiv-neorealistischer Perspektive auf die Rollen Israels und Irans im Syrienkonflikt. Dazu werden detailliert militärische Bündnisse, Ressourcen und regionale Machtoptionâ¦</div> 2097 2098 2099 2100 2101</div> 2102 2103</div></div> </div> 2104 2105 2106 2107 2108 2109 2110 2111 2112 2113 2114 2115 </object> 2116</a> 2117 2118 2119 2120 2121</div> </div> <div class="fs-grid-item-19-container fs-load-more-item fs-mw"> 2122<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 2123 2124 2125 2126 2127<a class="el-item fs-grid-item-19 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/bill-hayton-the-invention-of-china"> 2128 <object> 2129 2130 2131 2132 2133 2134 2135 2136 2137 2138 2139 2140 2141 2142 2143 2144 2145 2146 2147 2148 2149 2150 2151 2152 2153 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin">
2154<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 2155 2156 2157<div class="uk-width-2-5@m"> 2158 2159 2160 2161 2162 2163 2164 2165<div class="uk-margin"> 2166 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/cc/invention-of-china-300x400-cc933d19.webp 258w" sizes="(min-width: 258px) 258px"><img class="el-image" src="/images/Cover-ab-April-2017/invention-of-china-300x400.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="465"></picture> 2167 2168</div> 2169 2170 2171 2172 2173</div> 2174<div class="uk-width-3-5@m"> 2175 2176 2177 2178 2179 2180 2181 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Rezension / 23.07.2024</div> 2182<h3 class="uk-margin-remove-top"> 2183 2184 2185 Bill Hayton: The Invention of China 2186 2187 2188</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Rainer Lisowski</div><div class="uk-panel uk-margin">Handelt es sich bei der weit zurückreichenden und ihre Kontinuitäten so sehr betonenden Geschichte Chinas in Wirklichkeit um einen im frühen 20. Jahrhundert im Nachgang der Revolution entstandenen naâ¦</div> 2189 2190 2191 2192 2193</div> 2194 2195</div></div> </div> 2196 2197 2198 2199 2200 2201 2202 2203 2204 2205 2206 2207 </object> 2208</a> 2209 2210 2211 2212 2213</div> </div> <div class="fs-grid-item-20-container fs-load-more-item fs-mw"> 2214<div class="fs-grid-item-holder uk-flex uk-flex-column"> 2215 2216 2217 2218 2219<a class="el-item fs-grid-item-20 uk-margin-auto uk-width-2xlarge uk-card uk-tile-checked uk-card-small uk-card-hover uk-card-body uk-margin-remove-first-child uk-flex-1 uk-link-toggle uk-display-block uk-link-toggle" href="/aussen-und-sicherheitspolitik/ueberblick/nato-gipfel-in-washington-d-c-jubilaeum-und-strategische-orientierung-fuer-die-zukunft"> 2220 <object> 2221 2222 2223 2224 2225 2226 2227 2228 2229 2230 2231 2232 2233 2234 2235 2236 2237 2238 2239 2240 2241 2242 2243 2244 2245 <div class="el-sublayout uk-margin-top uk-margin-remove-bottom"> <div class="uk-panel uk-margin"> 2246<div class="uk-grid-margin-small uk-grid tm-grid-expand uk-grid-row-small" uk-grid> 2247 2248 2249<div class="uk-width-2-5@m"> 2250 2251 2252 2253 2254 2255 2256 2257<div class="uk-margin"> 2258 <picture><source type="image/webp" srcset="/media/yootheme/cache/9d/bild-mario-aranda-auf-pixabay300x400final-9dfc8e35.webp 299w" sizes="(min-width: 299px) 299px"><img class="el-image" src="/images/Fotos-Beitraege/bild-mario-aranda-auf-pixabay300x400final.jpg" alt loading="lazy" width="300" height="401"></picture> 2259 2260</div> 2261 2262 2263 2264 2265</div> 2266<div class="uk-width-3-5@m"> 2267 2268 2269 2270 2271 2272 2273 <div class="uk-panel uk-text-meta uk-margin">Digirama / 08.07.2024</div> 2274<h3 class="uk-margin-remove-top"> 2275 2276 2277 NATO-Gipfel in Washington, D.C.: Jubiläum und strategische Orientierung für die Zukunft 2278 2279 2280</h3><div class="uk-panel strong uk-margin">Tanja Thomsen</div><div class="uk-panel uk-margin">Anfang Juli 2024 kehrt die NATO mit ihrem Jubiläumsgipfel an ihren Gründungsort zurück. In 75 Bündnisjahren, in denen aus einst 12 Mitgliedern inzwischen 32 geworden sind, hat sich die NATO durch dieâ¦</div> 2281 2282 2283 2284 2285</div> 2286 2287</div></div> </div> 2288 2289 2290 2291 2292 2293 2294 2295 2296 2297 2298 2299 </object> 2300</a> 2301 2302 2303 2304 2305</div> </div> </div> 2306 2307 2308 2309</div> 2310 2311 2312 2313 2314</div> 2315 2316</div> 2317 </div> 2318 2319 2320 2321</div> 2322 2323 2324 </main> 2325 2326 2327 2328 <footer> 2329 <!-- Builder #footer --><style class="uk-margin-remove-adjacent">#footer\#0 > *{position: fixed; bottom:20px; right: 20px;}</style> 2330<div class="footer-section uk-section-secondary uk-preserve-color"> 2331 <div class="uk-background-norepeat uk-background-cover uk-background-center-center uk-section uk-padding-remove-vertical" data-sources="[{"type":"image\/webp","srcset":"\/media\/yootheme\/cache\/ae\/Hintergrund_Kontakt-ae3afbf2.webp 768w, \/media\/yootheme\/cache\/58\/Hintergrund_Kontakt-58ef21e4.webp 1024w, \/media\/yootheme\/cache\/68\/Hintergrund_Kontakt-68588303.webp 1366w, \/media\/yootheme\/cache\/0c\/Hintergrund_Kontakt-0c96153b.webp 1600w, \/media\/yootheme\/cache\/b1\/Hintergrund_Kontakt-b1420690.webp 1920w, \/media\/yootheme\/cache\/ed\/Hintergrund_Kontakt-ed2ffbe6.webp 5693w","sizes":"(max-aspect-ratio: 5693\/2668) 213vh"}]" data-src="/images/yootheme/Hintergrund_Kontakt.jpg" uk-img> 2332 2333 2334 2335 2336 <div class="uk-container"> 2337
2338<div class="uk-grid tm-grid-expand uk-grid-column-large uk-grid-row-collapse uk-margin-small" uk-grid> 2339 2340 2341<div class="uk-dark uk-width-1-2@m"> 2342 2343 2344 2345 2346 2347 2348 2349<div class="uk-card uk-card-body uk-card-default uk-margin-large-bottom decoborder-standard"> 2350 2351 2352<div class="uk-margin-remove-last-child custom" ><h3>pw-portal<br /><span class="uk-text-bold">Was wir machen und wer wir sind</span></h3> 2353<p>In zwölf Themenfeldern rund um âDemokratie und Friedenâ bieten wir Rezensionen, Analysen, Essays, Kommentare/Standpunkte sowie Interviews. Wir zeigen auf, welche Erklärungen die Politikwissenschaft für das aktuelle politische Geschehen bereithält.<br /><br />++</p></div> 2354 2355</div> 2356 2357 2358 2359 2360</div> 2361<div class="uk-grid-item-match uk-flex-bottom uk-width-1-2@m"> 2362 2363 2364 2365 2366 <div class="uk-panel uk-width-1-1"> 2367 2368 2369<div class="uk-card uk-card-body uk-card-default decoborder-standard"> 2370 2371 2372<div class="uk-margin-remove-last-child custom" ><p><strong>Redaktion</strong><br />David Kirchner, Tanja Thomsen<span><span> und </span>Nina Beckmann.</span></p> 2373<p><strong>Kontakt</strong><br />Sie möchten einen Beitrag verfassen, haben Fragen oder Anregungen? Sprechen Sie uns an!</p> 2374<p>E-Mail: <a href="mailto:[email protected]">[email protected]</a><br />Telefon: 0431/97 999 847<br /><br /><strong><a href="https://aktion.swud.org/pw-portal-newsletter/" dir="ltr">Zu unserem Newsletter können Sie sich hier anmelden.</a></strong><br /><strong><br /><a href="/images/pw-portal-hinweise_zum_verfassen_von_beiträgen-.pdf" dir="ltr">Hinweise zum Verfassen von Beiträgen finden Sie hier. </a></strong> </p></div> 2375 2376</div> 2377 2378 </div> 2379 2380 2381</div> 2382 2383</div> 2384 </div> 2385 2386 2387 </div> 2388 2389</div> 2390<div class="no-print uk-section-secondary uk-section uk-padding-remove-vertical"> 2391 2392 2393 2394 2395 2396 <div class="uk-container"> 2397
2398<div class="uk-grid-margin uk-grid tm-grid-expand" uk-grid> 2399 2400 2401<div class="uk-width-1-5@m uk-width-1-5@xl"> 2402 2403 2404 2405 2406 2407 2408 2409<div class="uk-position-relative uk-margin-remove-vertical uk-text-left" style="top: 12px;"> 2410 <a class="el-link" href="https://www.swud.org/de" target="_blank"><img class="el-image" src="/images/icons/SWuD_Logo_weiss-01.svg" alt loading="lazy" width="180px" height="190px"></a> 2411 2412</div> 2413 2414 2415 2416 2417</div> 2418<div class="uk-grid-item-match uk-flex-middle uk-width-3-5@m uk-width-3-5@xl"> 2419 2420 2421 2422 2423 <div class="uk-panel uk-width-1-1"> 2424 2425 2426<div> 2427 2428 <ul class="uk-margin-remove-bottom uk-subnav" uk-margin> <li class="el-item "> 2429<a class="el-link" href="/redaktion-impressum"> 2430 Impressum 2431</a></li> 2432 <li class="el-item "> 2433<a class="el-link" href="/datenschutz"> 2434 Datenschutz 2435</a></li> 2436 </ul> 2437 2438</div><div class="uk-panel uk-margin"><p>Das Portal für Politikwissenschaft ist eine Einrichtung der Stiftung Wissenschaft und Demokratie.</p></div> 2439 2440 </div> 2441 2442 2443</div> 2444<div class="uk-grid-item-match uk-flex-middle uk-width-1-5@m"> 2445 2446 2447 2448 2449 <div class="uk-panel uk-width-1-1"> 2450 2451 2452<div class="uk-margin"> <ul class="uk-child-width-auto uk-grid-small uk-flex-inline uk-flex-middle" uk-grid> 2453 <li class="el-item"> 2454<a class="el-link uk-icon-button" href="https://twitter.com/pw_portal/status/1747931839723983267"><span uk-icon="icon: myicons-footer--x; width: 26; height: 26;"></span></a></li> 2455 <li class="el-item"> 2456<a class="el-link uk-icon-button" href="https://www.instagram.com/pw_portal/"><span uk-icon="icon: myicons-footer--insta; width: 26; height: 26;"></span></a></li> 2457 <li class="el-item"> 2458<a class="el-link uk-icon-button" href="https://www.facebook.com/people/Portal-f%C3%BCr-Politikwissenschaft/100052046681682/"><span uk-icon="icon: myicons-footer--fb; width: 26; height: 26;"></span></a></li> 2459 <li class="el-item"> 2460<a class="el-link uk-icon-button" href="https://bsky.app/profile/pw-portal.bsky.social"><span uk-icon="icon: myicons-footer--bluesky; width: 26; height: 26;"></span></a></li> 2461 2462 </ul></div> 2463<div class="uk-light uk-margin uk-text-center" id="footer#0" uk-scroll> 2464 <a class="uk-transition-toggle uk-inline-clip uk-link-toggle" href="#top" uk-scroll> 2465 2466 2467<img class="el-image uk-transition-opaque" src="/images/icons/nachoben.svg" alt loading="lazy" width="40" height="40"> 2468<img class="el-hover-image uk-transition-fade" src="/images/icons/nachoben_mouseover.svg" alt loading="lazy" width="40" height="40" uk-cover> 2469 2470 2471 2472 2473 </a> 2474</div> 2475 2476 </div> 2477 2478 2479</div> 2480 2481</div> 2482 </div> 2483 2484 2485 2486</div> </footer> 2487 2488 </div> 2489 2490 2491 2492 2493
2494<script id="_forAScript" class="4analytics_rule_1" data-speed-no-transform data-pagespeed-no-transform> 2495 (()=>{try{let I=function(){return J in c&&c[J]>0||N in c&&c[N]>0?2:1},m=function(){e.js=0,e.u=k.href,e.r=g||"",R&&(e.dr=r(R.width)+"x"+r(R.height)),e.dts=I(),e.dos=c.platform,typeof Intl<"u"&&(e.dtz=Intl.DateTimeFormat().resolvedOptions().timeZone),e.dl=c.language,e.e=2},z=function(u){n.blk||H||u.type!=="pagehide"&&h[b]!=="hidden"||(e.vet=Date.now(),H=!0,e.vet-e.vst>n.mvd&&y(n.ep+"/data",JSON.stringify(e)))},v=function(){O("POST",n.ep+"/data",e,"text/plain",function(u){u.readyState===4&&(H=!0)})},O=function(u,f,U,C,K,L){try{var o=new XMLHttpRequest;o.open(u,f,!0),o.setRequestHeader("Content-Type",C),o.onreadystatechange=function(){K(o)},o.onerror=L||function(){},o.send(U?Z(U):null)}catch{}},E=function(){O("GET",n.ep+"/preflight&ru="+e.ru+"&u="+encodeURIComponent(e.u),null,"application/json",function(u){if(u.readyState===4&&u.status===200){var f=JSON.parse(u.responseText).data||{};e.nu=r(f.nu),e.st=r(f.st),e.tk=(""+f.tk).replace(T,""),e.si=(""+f.si).replace(T,""),n.uru=r(f.uru,10),e.ru=n.uru?n.uru:e.ru,n.blk=r(f.blk,10),!n.blk&&!y&&v()}})},F=function(){x||(E(),y&&(G(),p("visibilitychange",z,!0),p("pagehide",z)),x=!0)},G=function(){["keydown","keyup","keypress","click","scroll"].forEach(function(u){p(u,function(f){(f.type!=="scroll"||t.scrollY/(h.documentElement.scrollHeight-t.innerHeight)>=n.scl)&&(e.e=1)})})},X=function(){if(!n.ep||k.protocol==="file:"||!(b in h)||h[b]==="prerender")return!1;if(t.self!==t.top){var u=new URL(g),f=new URL(k.href);if(u.hostname===f.hostname&&u.pathname.slice(-24)==="/administrator/index.php")return!1}return!0},Y=function(){X()&&(m(),F())};t=window,h=document,c=navigator,k=location,R=screen,Z=JSON.stringify,p=h.addEventListener,y=c.sendBeacon.bind(c),T=/[^a-zA-Z0-9]/g,J="maxTouchPoints",N="msMaxTouchPoints",b="visibilityState",g=h.referrer||null,H=!1,x=!1,e=t._forA.d,n=t._forA.c,r=function(u){return parseInt(u,10)},t._phantom||t.__nightmare||c.webdriver||t.Cypress||setTimeout(Y,0)}catch(I){console.error(I)}var t,h,c,k,R,Z,p,y,T,J,N,b,g,H,x,e,n,r;})(); 2496</script>
2496 2497 2498</body> 2499</html>
Line numbers count LF bytes from the start of the resource, as the search results do. Vendor segments are library code the classifier recognised; they are stored but not indexed. Bytes are shown as Latin1 characters, one per byte.